Ο ΟΑΣΑ χρειάζεται εννέα μήνες παράτασης για να κρατήσει σε λειτουργία την τηλεματική, την ώρα που ο νέος διαγωνισμός των 36,77 εκατ. ευρώ έχει μπλοκάρει – Στο τραπέζι και 500 συστήματα τηλεματικής που δεν έχουν αντικατασταθεί
Μια νέα προσωρινή λύση χρειάστηκε ο ΟΑΣΑ για να μη διακοπεί η λειτουργία της τηλεματικής στα λεωφορεία και τα τρόλεϊ, λίγους μόλις μήνες μετά το τετραήμερο μπλακ άουτ του συστήματος. Η Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων έδωσε το πράσινο φως για σύμβαση διάρκειας εννέα μηνών και ύψους 3,06 εκατ. ευρώ, με αντικείμενο τη συνέχιση της λειτουργίας, της τεχνικής διαχείρισης και της συντήρησης του συστήματος. Η λύση αφορά τον υφιστάμενο ανάδοχο, την Advanced Transport Telematics, και έρχεται ως «γέφυρα» μέχρι να ολοκληρωθεί ο νέος διαγωνισμός. Το πρόβλημα είναι ότι ο νέος διαγωνισμός δεν βρίσκεται πλέον σε μια απλή διαδικασία επιλογής αναδόχου. Η διακήρυξη για την επόμενη πενταετία δημοσιεύθηκε στις 12 Φεβρουαρίου 2026. Ο αρχικός προϋπολογισμός ανέρχεται σε 29,42 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ, ενώ με το δικαίωμα προαίρεσης έως 25% η συνολική αξία φθάνει τα 36,78 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για συμφωνία-πλαίσιο πενταετούς διάρκειας και αφορά την καθημερινή λειτουργία, την τεχνική διαχείριση και τη συντήρηση του Ολοκληρωμένου Συστήματος Τηλεματικής.
Από το 12ετές ΣΔΙΤ στον προσωρινό ανάδοχο
Το αρχικό ΣΔΙΤ είχε υπογραφεί στις 30 Ιουνίου 2014 και είχε διάρκεια 12 ετών. Η σύμβαση ολοκληρώθηκε στις 30 Ιουνίου 2026, έχοντας δημιουργήσει ένα σύστημα που πλέον αποτελεί βασικό κομμάτι της λειτουργίας των οδικών συγκοινωνιών της Αθήνας. Η τηλεματική δεν είναι μόνο οι χρόνοι άφιξης που βλέπει ο επιβάτης στη στάση ή στο κινητό. Περιλαμβάνει την παρακολούθηση των οχημάτων σε πραγματικό χρόνο, τον συντονισμό του στόλου, την εποπτεία των δρομολογίων, την επικοινωνία του κέντρου επιχειρήσεων με τους οδηγούς και τη λειτουργία των 1.000 «έξυπνων» στάσεων. Στο αρχικό σύστημα είχαν εγκατασταθεί μονάδες τηλεματικής σε 2.000 οχήματα.
Η μετάβαση στο νέο καθεστώς, ωστόσο, δεν ολοκληρώθηκε πριν από τη λήξη της παλιάς σύμβασης. Ο ΟΑΣΑ είχε αρχίσει την προετοιμασία ήδη από το 2024, όμως χρειάστηκε να αναθεωρήσει τον προϋπολογισμό του νέου έργου. Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε 22,92 εκατ. ευρώ, ποσό που αυξήθηκε καθώς διευρυνόταν ο αριθμός των τηλεματικών στάσεων. Παράλληλα, η αλλαγή διοίκησης του ΟΑΣΑ στις αρχές του 2026 προστέθηκε στους παράγοντες που, σύμφωνα με τον Οργανισμό, επηρέασαν το χρονοδιάγραμμα. Τελικά ο διαγωνισμός προκηρύχθηκε τον Φεβρουάριο, μόλις λίγους μήνες πριν από τη λήξη του ΣΔΙΤ.
Η προσφυγή που πάγωσε την επόμενη ημέρα
Η συνέχεια περιπλέχθηκε από τη δικαστική και διοικητική εμπλοκή. Στον διαγωνισμό, η προσφορά της Netcompany – Άκτωρ απορρίφθηκε από τον ΟΑΣΑ, ενώ έγινε δεκτή η προσφορά της ένωσης LINK TECHNOLOGIES SA – AMCO ABEE. Ακολούθησε προδικαστική προσφυγή της Netcompany – Άκτωρ, η οποία έγινε δεκτή από την ΕΑΔΗΣΥ. Στη συνέχεια κατατέθηκε αίτηση ακύρωσης, με αποτέλεσμα η ολοκλήρωση της διαδικασίας να μετατεθεί περαιτέρω. Έτσι, ο ΟΑΣΑ βρέθηκε αντιμέτωπος με μια δύσκολη εξίσωση: η παλιά σύμβαση είχε λήξει, η νέα δεν μπορούσε ακόμη να ενεργοποιηθεί και η τηλεματική δεν μπορούσε να μείνει χωρίς τεχνική υποστήριξη. Γι’ αυτό και η λύση της εννιάμηνης σύμβασης δεν λειτουργεί ως κανονική συνέχεια του προηγούμενου διαγωνισμού αλλά ως προσωρινό ανάχωμα μέχρι να ξεκαθαρίσει το τοπίο.
Και υπάρχει ακόμη ένας λογαριασμός από το παλιό ΣΔΙΤ
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο βρίσκεται ίσως στο εσωτερικό της παλιάς σύμβασης. Από τα 2.000 συστήματα τηλεματικής στα οχήματα, περίπου 500 δεν είχαν αντικατασταθεί, με την εκκρεμότητα να συνδέεται με συμβατικές υποχρεώσεις του προηγούμενου ΣΔΙΤ. Το ζήτημα έχει φθάσει σε διαιτητική διαδικασία και αφορά τόσο τον εξοπλισμό όσο και τον υπολειπόμενο χρόνο ζωής του. Ο ΟΑΣΑ υποστηρίζει ότι οι συγκεκριμένες υποχρεώσεις, παρότι είχαν ήδη αμειφθεί, δεν μπορούν τεχνικά να αποσυνδεθούν από την ομαλή λειτουργία της τηλεματικής.
Παράλληλα, η ανανέωση του στόλου της ΟΣΥ δημιούργησε πρόσθετες τεχνικές απαιτήσεις. Εξοπλισμός τηλεματικής χρειάστηκε να αποξηλωθεί από οχήματα που αποσύρονταν και να εγκατασταθεί σε νέα λεωφορεία, μεταξύ άλλων ηλεκτρικά και CNG. Σύμφωνα με τον ΟΑΣΑ, η διαδικασία αυτή επηρέασε την ολοκλήρωση άλλων συμβατικών υποχρεώσεων. Το αποτέλεσμα είναι ότι η νέα τηλεματική σύμβαση δεν ξεκινά πάνω σε ένα απολύτως «καθαρό» τεχνικό και συμβατικό έδαφος.
Το κόστος της παράτασης
Η ΕΑΔΗΣΥ έκρινε ότι η προσωρινή λύση είναι αναγκαία για να διασφαλιστεί η αδιάλειπτη λειτουργία του συστήματος και ότι οι εννέα μήνες περιορίζονται στο χρονικό διάστημα που θεωρείται απαραίτητο για να αντιμετωπιστούν οι καθυστερήσεις του νέου διαγωνισμού. Μάλιστα, η μηνιαία χρέωση της σύμβασης-γέφυρας είναι χαμηλότερη από την αντίστοιχη μηνιαία χρέωση του προηγούμενου ΣΔΙΤ, η οποία ανερχόταν σε 391.770,19 ευρώ πλέον ΦΠΑ. Το πραγματικό ερώτημα πλέον δεν είναι αν η τηλεματική θα συνεχίσει να λειτουργεί για τους επόμενους μήνες. Αυτό εξασφαλίζεται προσωρινά.
Το κρίσιμο είναι αν μέσα στους εννέα αυτούς μήνες θα έχει λυθεί ολόκληρη η εκκρεμότητα: ο διαγωνισμός των 36,77 εκατ. ευρώ, οι δικαστικές προσφυγές και οι εκκρεμότητες από το παλιό ΣΔΙΤ. Γιατί διαφορετικά, η «γέφυρα» των 3,06 εκατ. ευρώ θα αποδειχθεί απλώς ο πρώτος σταθμός μιας νέας παράτασης.
