Πληροφορική

Από τα 59 εκατ. της πληροφορικής στις μυστικές υπηρεσίες: Η υπόθεση AKSHI τινάζει στον αέρα τον κρατικό μηχανισμό της Αλβανίας

του Γιάννη Χαλαβαζή

Συνεχίζει να συγκλονίζει την γείτονα χώρα το σκάνδαλο των 19 διαγωνισμών πληροφορικής ύψους 59 εκατ. ευρώ, όπου εμπλέκονται επιχειρηματίες, κρατικοί αξιωματούχοι, δεσμευμένες περιουσίες άνω των 40 εκατ. ευρώ, ένας καταζητούμενος επιχειρηματίας που συνελήφθη και επί πλέον η επικεφαλής των αλβανικών μυστικών υπηρεσιών είναι σε κατ’ οίκον περιορισμό. Η υπόθεση AKSHI εξελίσσεται από έρευνα για δημόσιες συμβάσεις σε μια υπόθεση που αγγίζει πλέον τον πυρήνα του κρατικού μηχανισμού.

Και υπάρχει ένα στοιχείο που δεν πρέπει να υποβαθμιστεί μέσα στις τελευταίες εξελίξεις: η αφετηρία της υπόθεσης είναι η πληροφορική.

Η έρευνα της SPAK, της Ειδικής Δομής της Αλβανίας κατά της Διαφθοράς και του Οργανωμένου Εγκλήματος, ξεκίνησε από τις διαδικασίες της AKSHI, της Εθνικής Υπηρεσίας Κοινωνίας της Πληροφορίας, που έχει κομβικό ρόλο στα πληροφοριακά συστήματα του αλβανικού Δημοσίου και στην πλατφόρμα e-Albania.

Στο επίκεντρο βρίσκονται 19 διαδικασίες προμηθειών συνολικού ύψους περίπου 5,9 δισ. αλβανικών λεκ, δηλαδή περίπου 59 εκατ. ευρώ. Οι εισαγγελικές αρχές εξετάζουν εάν οι διαδικασίες χειραγωγήθηκαν ώστε συγκεκριμένοι ανάδοχοι να αποκτήσουν πρόσβαση στα έργα και εάν στη συνέχεια χρησιμοποιήθηκαν εταιρικές και οικονομικές διαδρομές για τη μεταφορά χρημάτων.

Δεν πρόκειται, επομένως, για μια απλή διαφωνία γύρω από τις διαδικασίες των δημοσίων αλβανικών διαγωνισμών. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο τρόπος με τον οποίο το αλβανικό κράτος ανέθετε κρίσιμα έργα πληροφορικής και ψηφιακών υποδομών.

Ο Ergys Agasi και η διαδρομή των χρημάτων

Κεντρικό πρόσωπο της έρευνας είναι ο Ergys Agasi, Αλβανός επιχειρηματίας που βρίσκεται στο επίκεντρο του φακέλου για τους διαγωνισμούς της AKSHI και συνελήφθη στα τέλη Αυγούστου, αφού προηγουμένως αναζητούνταν από τις αρχές. Σύμφωνα με την εισαγγελική έρευνα, ο Agasi φέρεται να είχε κεντρικό ρόλο στις σχέσεις με εταιρείες που συμμετείχαν στις διαδικασίες της AKSHI. Στο μικροσκόπιο έχουν βρεθεί εταιρείες πληροφορικής και επιχειρηματικά σχήματα που συνδέονται με τις επίμαχες αναθέσεις, καθώς και οι οικονομικές συναλλαγές μεταξύ τους.

Οι αλβανικές αρχές εξετάζουν, μεταξύ άλλων, καταβολές που συνολικά προσεγγίζουν τα 9,4 εκατ. ευρώ, τις οποίες η εισαγγελική εκδοχή συνδέει με φερόμενες δωροδοκίες και επιρροή στις διαδικασίες ανάθεσης. Παράλληλα, έχουν δεσμευθεί περιουσιακά στοιχεία αξίας άνω των 40 εκατ. ευρώ στο πλαίσιο της έρευνας.

Οι αριθμοί αυτοί αφορούν διαφορετικά σκέλη της υπόθεσης και δεν πρέπει να συγχέονται: 59 εκατ. ευρώ είναι η συνολική αξία των 19 διαγωνισμών, 9,4 εκατ. ευρώ οι καταβολές που εξετάζονται από τις αρχές και πάνω από 40 εκατ. ευρώ η αξία περιουσιακών στοιχείων που έχουν δεσμευθεί. Η έρευνα πλέον δεν περιορίζεται στο ποιος κέρδισε έναν διαγωνισμό. Ακολουθεί τις σχέσεις, τις εταιρείες, τις χρηματικές ροές και την πρόσβαση συγκεκριμένων προσώπων στον κρατικό μηχανισμό. Και κάπου εδώ η υπόθεση αρχίζει να ξεφεύγει από την κλασική έρευνα για δημόσιες συμβάσεις.

Από την AKSHI στη SHISH

Η μεγάλη ανατροπή ήρθε όταν στο κάδρο μπήκε η Vlora Hyseni, επικεφαλής της SHISH, δηλαδή της Υπηρεσίας Πληροφοριών του Κράτους της Αλβανίας, από το 2023.

Η Hyseni τέθηκε σε κατ’ οίκον περιορισμό και αναστολή άσκησης καθηκόντων, ενώ η SPAK ερευνά τη σχέση της με τον Agasi και συγκεκριμένες πράξεις που συνδέονται, σύμφωνα με τις εισαγγελικές αρχές, με υποστήριξη προσώπου που ερευνάται για εγκληματική δραστηριότητα και με αποκάλυψη κρατικών ή υπηρεσιακών πληροφοριών. Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι η Hyseni δεν εμφανίζεται σε μια ξεχωριστή υπόθεση. Εμφανίζεται στον ίδιο φάκελο που ξεκίνησε από τους διαγωνισμούς της AKSHI.

Έτσι η έρευνα που άρχισε από κρατικές συμβάσεις πληροφορικής έχει πλέον φτάσει στην κορυφή της υπηρεσίας πληροφοριών της χώρας.

Και αυτό είναι το σημείο στο οποίο η υπόθεση αποκτά πολύ μεγαλύτερο θεσμικό βάρος.

Οι 508 επικοινωνίες μέσω Signal

Στη δικογραφία έχουν προστεθεί στοιχεία για την επικοινωνία μεταξύ της Hyseni και του Agasi. Σύμφωνα με δημοσιεύματα που επικαλούνται τα στοιχεία της έρευνας, από τις 28 Ιουνίου έως τις 26 Αυγούστου 2026 καταγράφηκαν 508 μορφές επικοινωνίας μέσω Signal μεταξύ των δύο, περιλαμβανομένων τηλεφωνικών κλήσεων, βιντεοκλήσεων, ηχητικών μηνυμάτων και άλλων επικοινωνιών.

Μεταξύ αυτών αναφέρονται 70 εισερχόμενες κλήσεις από τη Hyseni προς τον Agasi και 17 εξερχόμενες από τον Agasi προς τη Hyseni, καθώς και αναπάντητες ή απορριφθείσες κλήσεις. Η χρονική περίοδος έχει ιδιαίτερη σημασία για την έρευνα, καθώς η επικοινωνία συνεχίστηκε ενώ ο Agasi βρισκόταν στο στόχαστρο των αρχών και πριν από τη σύλληψή του.

Η ίδια η Hyseni έχει υποστηρίξει ότι ο Agasi είχε σχέση συνεργασίας με τη SHISH. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί από την έρευνα, οι εισαγγελικές αρχές εξετάζουν εάν υπήρχε πράγματι θεσμική εξουσιοδότηση για αυτή τη σχέση και εάν είχε ενημερωθεί η υπηρεσία για τον συγκεκριμένο συνεργάτη.

Το ζήτημα, επομένως, δεν είναι μόνο πόσες φορές επικοινώνησαν. Είναι με ποια ιδιότητα επικοινωνούσαν, ποιο ήταν το αντικείμενο της επικοινωνίας και ποιος μέσα στη SHISH γνώριζε για τη συγκεκριμένη σχέση.

Τα έγγραφα της SHISH στο αυτοκίνητο

Ακόμη πιο σοβαρό είναι το εύρημα που αφορά υλικό το οποίο κατασχέθηκε σε όχημα που συνδέεται με τον Agasi. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιευθεί, οι αρχές εντόπισαν εννέα εκτυπωμένα έγγραφα μεγάλου μεγέθους με διαγράμματα και δεδομένα, τα οποία φέρεται να προσομοιάζουν σε υλικό που παράγεται από τη SHISH.

Η προέλευση και η διαδρομή του συγκεκριμένου υλικού αποτελούν πλέον αντικείμενο της έρευνας.

Η Hyseni έχει αναγνωρίσει την επικοινωνία με τον Agasi, υποστηρίζοντας ότι εκείνος είχε σχέση συνεργασίας με την υπηρεσία, ενώ έχει αρνηθεί ότι του διαβίβασε πληροφορίες της SHISH.

Η εισαγγελική έρευνα εξετάζει διαφορετικά τα συγκεκριμένα στοιχεία. Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν τα έγγραφα αποτελούν πράγματι απόρρητο ή υπηρεσιακό υλικό και, εφόσον αυτό επιβεβαιωθεί, πώς βρέθηκαν στην κατοχή ενός επιχειρηματία που βρίσκεται ήδη στο επίκεντρο της έρευνας για τους διαγωνισμούς της AKSHI. Πρόκειται για ζήτημα που δεν έχει ακόμη κριθεί οριστικά από δικαστήριο.

Το άλλο σκέλος: Αστυνομία και κρατικός μηχανισμός

Η έρευνα έχει ήδη επεκταθεί και πέρα από την AKSHI και τη SHISH.

Οι αλβανικές αρχές έχουν προχωρήσει σε δικαστικές ενέργειες σε βάρος και άλλων κρατικών στελεχών, ενώ στο μικροσκόπιο έχουν βρεθεί πρόσωπα που συνδέονται με την Αστυνομία και τον κρατικό μηχανισμό. Στο πλαίσιο της ίδιας υπόθεσης έχει αναφερθεί και η έρευνα σε βάρος του Fatjon Kalluçi, στελέχους του Ινστιτούτου Εγκληματολογικής Αστυνομίας, ενώ έχουν γίνει έρευνες και σε χώρους που συνδέονται με άλλα πρόσωπα τα οποία εξετάζουν οι αρχές.

Το ενδιαφέρον εδώ βρίσκεται στη διεύρυνση της έρευνας. Η υπόθεση δεν κινείται πλέον μόνο στον άξονα: AKSHI – εταιρείες πληροφορικής – δημόσιες συμβάσεις.

Έχει ανοίξει και στον άξονα: επιχειρηματίες – κρατικοί αξιωματούχοι – Αστυνομία – υπηρεσίες πληροφοριών.

Το παρασκήνιο της υπόθεσης βρίσκεται στην αφετηρία της

Και εδώ βρίσκεται το βασικό στοιχείο που πρέπει να κρατηθεί από ολόκληρη την υπόθεση: Η πληροφορική ήταν η αφετηρία. Δεν μπήκε εκ των υστέρων στην ιστορία επειδή η υπόθεση απέκτησε πολιτικές και θεσμικές διαστάσεις. Η έρευνα ξεκίνησε από τους διαγωνισμούς της AKSHI, από τις συμβάσεις και από τον τρόπο με τον οποίο κατευθύνονταν δημόσιοι πόροι σε έργα πληροφορικής.

Οι 19 διαγωνισμοί των περίπου 59 εκατ. ευρώ αποτέλεσαν το πρώτο κομμάτι της έρευνας. Από εκεί εμφανίστηκαν οι επιχειρηματικές σχέσεις. Στη συνέχεια ακολούθησε η διαδρομή των χρημάτων.

Και καθώς η έρευνα προχωρούσε, στο κάδρο μπήκαν κρατικοί αξιωματούχοι και τελικά η επικεφαλής της υπηρεσίας πληροφοριών.

Αυτό είναι το πραγματικό παρασκήνιο της υπόθεσης AKSHI: μια έρευνα που ξεκίνησε από τις δημόσιες συμβάσεις πληροφορικής και στην πορεία έφτασε να εξετάζει σχέσεις και επικοινωνίες που αγγίζουν τον πυρήνα του αλβανικού κρατικού μηχανισμού. Γι’ αυτό και οι διαγωνισμοί της AKSHI δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως ένα επιμέρους οικονομικό σκέλος της υπόθεσης.

Είναι η αφετηρία από την οποία ξετυλίγεται ολόκληρο το «κουβάρι». Το ερώτημα πλέον δεν αφορά μόνο το ποιος κέρδισε τους διαγωνισμούς. Αφορά ποιος είχε πρόσβαση, ποιος γνώριζε τι, ποιος επικοινωνούσε με ποιον και εάν η σχέση μεταξύ επιχειρηματικών συμφερόντων και κρατικών μηχανισμών επεκτάθηκε πέρα από τις δημόσιες συμβάσεις.

Η δικαστική έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη και τα πρόσωπα που ερευνώνται τεκμαίρονται αθώα μέχρι την έκδοση αμετάκλητης δικαστικής απόφαση.

Οψώμεθα . . .

Σχετικά άρθρα:

Αλβανία: Το σκάνδαλο των 59 εκατ. ευρώ της AKSHI. Οι στημένοι διαγωνισμοί πληροφορικής, οι μυστικές υπηρεσίες και οι φυλακίσεις

close menu