Η αγορά ΤΠΕ στην Ελλάδα αλλάζει όρια και πλαίσιο ανάπτυξης. Η Πληροφορική δεν αφορά πλέον μόνο software, ψηφιακά έργα και υπηρεσίες. Το νέο πεδίο απλώνεται στα data centers, την ηλεκτρική ισχύ, τις τηλεπικοινωνιακές υποδομές, το cloud και την τεχνητή νοημοσύνη. Σε αυτό το νέο περιβάλλον συναντώνται πλέον μεγάλοι επιχειρηματικοί Ομιλοι, που μέχρι πρόσφατα κινούνταν σε διαφορετικές αγορές: ΔΕΗ, METLEN, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, ΟΤΕ, Nova και Vodafone, μαζί με Digital Realty, Data4, Amazon Web Services και Microsoft. Η αλλαγή έχει πολύ συγκεκριμένη οικονομική βάση. Η ανάπτυξη της AI και του cloud αυξάνει την ανάγκη για υπολογιστική ισχύ, άρα για μεγαλύτερα data centers και υψηλότερες απαιτήσεις ηλεκτροδότησης. Ενδεικτικό είναι ότι τα αιτήματα σύνδεσης data centers στον ΑΔΜΗΕ προσεγγίζουν πλέον τα 5 GW, έναντι περίπου 1,2 GW στο τέλος του 2025. Έτσι, ένα έργο – επένδυση στις ΤΠΕ μπορεί πλέον να είναι ταυτόχρονα ενεργειακό, κατασκευαστικό, τηλεπικοινωνιακό και τεχνολογικό. Και αυτό ανοίγει την πόρτα σε ομίλους που διαθέτουν κεφάλαια, υποδομές και πρόσβαση σε ενέργεια.
Η ΔΕΗ ανοίγει τον ασκό του Αίολου
Η συμφωνία ΔΕΗ–Amazon Web Services για το data center στη Δυτική Μακεδονία είναι ίσως το καθαρότερο παράδειγμα της νέας πραγματικότητας. Το σχέδιο στον Άγιο Δημήτριο προβλέπει αρχική ισχύ 300 MW, με δυνατότητα επέκτασης έως το 1 GW. Η ΔΕΗ διαθέτει την έκταση, τα κτίρια και τις υποστηρικτικές ενεργειακές υποδομές, ενώ η AWS αναλαμβάνει την εγκατάσταση και λειτουργία των υποδομών ΙΤ. Προβλέπεται επίσης 15ετής μίσθωση του data center από την AWS μετά την ολοκλήρωσή του. Η σημασία της κίνησης βρίσκεται στο μοντέλο. Η ΔΕΗ δεν χρειάζεται να γίνει εταιρεία cloud. Αξιοποιεί το ενεργειακό και υποδομιακό της αποτύπωμα για να γίνει μέρος μιας παγκόσμιας ψηφιακής αλυσίδας.
Για τη Δυτική Μακεδονία, η εξέλιξη αποκτά ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον, καθώς η περιοχή αναζητά νέο παραγωγικό ρόλο μετά την απολιγνιτοποίηση. Το data center μπορεί να αποτελέσει έναν από τους τρόπους με τους οποίους η υφιστάμενη ενεργειακή υποδομή μετατρέπεται σε βάση για μια νέα οικονομική δραστηριότητα. Παράλληλα η METLEN έχει μπει στην αγορά ΤΠΕ από διαφορετική διαδρομή. Μέσω της M Power Projects έχει ολοκληρώσει το ATH3 της Digital Realty στο Κορωπί, αποκτώντας πρακτική παρουσία στην κατασκευή μιας από τις πλέον κρίσιμες ψηφιακές υποδομές. Παράλληλα, η εξαγορά της Joule, εταιρείας λογισμικού για τη βελτιστοποίηση της διαχείρισης ενεργειακών έργων, δείχνει την άλλη πλευρά της στρατηγικής: το software γίνεται εργαλείο της ίδιας της ενεργειακής δραστηριότητας. Η METLEN, επομένως, κινείται σε δύο κατευθύνσεις που πλέον συγκλίνουν: κατασκευή κρίσιμων υποδομών και ψηφιοποίηση της ενεργειακής διαχείρισης.
Digital Realty, Data4 και οι hyperscalers
Στο μεταξύ, η Digital Realty έχει δημιουργήσει στην Ελλάδα ένα από τα βασικά οικοσυστήματα data centers, με τα ATH1, ATH2 και ATH3 στην Αττική και το HER1 στην Κρήτη. Η εταιρεία αναφέρει περισσότερους από 70 cloud και network service providers και πάνω από 135 πελάτες στο αθηναϊκό οικοσύστημα. Η Data4 αναπτύσσει από την πλευρά της νέο campus στην Παιανία, ενώ AWS και Microsoft βρίσκονται στην κορυφή της ζήτησης για υποδομές cloud και AI. Εδώ αλλάζει και η οικονομία του data center. Δεν είναι πλέον απλώς ένα κτίριο με servers. Η αξία του εξαρτάται από το πόση ισχύ μπορεί να εξασφαλίσει, πόσο γρήγορα μπορεί να επεκταθεί, με πόσα δίκτυα μπορεί να διασυνδεθεί και ποιους μεγάλους πελάτες μπορεί να εξυπηρετήσει.
Γι’ αυτό η αγορά των data centers γίνεται σημείο συνάντησης διαφορετικών κλάδων και όχι μια κλειστή αγορά της Πληροφορικής.
ΟΤΕ, Nova και Vodafone στο δεύτερο μέτωπο
Στην ίδια εξίσωση βρίσκονται οι τηλεπικοινωνιακοί όμιλοι. ΟΤΕ, Nova και Vodafone διαθέτουν τις υποδομές συνδεσιμότητας που απαιτούν τα data centers και οι επιχειρήσεις. Οι οπτικές ίνες, τα δίκτυα κινητής και οι εταιρικές υπηρεσίες αποκτούν μεγαλύτερη αξία όσο αυξάνονται τα δεδομένα και η χρήση cloud και AI. Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί ένα δεύτερο πεδίο ανταγωνισμού. Οι τηλεπικοινωνιακοί πάροχοι δεν κοιτούν μόνο την αγορά των συνδέσεων, αλλά και το ευρύτερο οικοσύστημα των επιχειρησιακών ψηφιακών υπηρεσιών και των υποδομών. Και κάπου εδώ αλλάζει ο χάρτης της ελληνικής αγοράς ΤΠΕ.
Το νέο Business Game στην αγορά ICT/ΤΠΕ
Η ΔΕΗ φέρνει στο ICT την ενέργεια και τις υποδομές της. Η METLEN συνδυάζει ενέργεια, κατασκευές και software. Η Digital Realty και η Data4 επενδύουν στα data centers. AWS και Microsoft χρειάζονται υπολογιστική υποδομή για το cloud και την AI. ΟΤΕ, Nova και Vodafone ελέγχουν κρίσιμα τμήματα της συνδεσιμότητας. Απέναντί τους, αλλά και μαζί τους, βρίσκεται η παραδοσιακή αγορά Πληροφορικής, η οποία καλείται να λειτουργήσει σε ένα περιβάλλον με πολύ μεγαλύτερα επενδυτικά μεγέθη και νέους ανταγωνιστές. Το νέο σύνορο της αγοράς ΤΠΕ βρίσκεται πλέον εκεί όπου συναντώνται η ενέργεια, οι υποδομές και η τεχνολογία. Και η είσοδος των μεγάλων ομίλων δεν σημαίνει ότι εγκαταλείπουν τις βασικές τους δραστηριότητες. Σημαίνει ότι διεκδικούν το κομμάτι της αξίας που δημιουργείται γύρω από την ψηφιακή υποδομή.
Με το Ταμείο Ανάκαμψης να περνά στην επόμενη φάση μετά την ολοκλήρωση των οροσήμων του, η αγορά καλείται να στηριχθεί περισσότερο σε ιδιωτικές επενδύσεις, υποδομές και επιχειρηματικά μοντέλα που μπορούν να σταθούν χωρίς την ίδια ένταση δημόσιας χρηματοδότησης. Και αυτό συμπίπτει με μια δεύτερη μεγάλη μετάβαση. Μετά τις εκλογές του 2027, όποιο κι αν είναι το πολιτικό και κυβερνητικό τοπίο, η χώρα θα έχει μπροστά της μια αγορά ΤΠΕ που θα έχει ήδη αλλάξει μέγεθος και απαιτήσεις. Τα data centers, η ενέργεια, τα δίκτυα, το cloud και η AI δεν θα αποτελούν πλέον ξεχωριστές αγορές, αλλά κρίσιμα τμήματα της ίδιας ψηφιακής υποδομής.
Εκεί θα κριθεί το επόμενο κεφάλαιο της ελληνικής Πληροφορικής:
Ποιοι όμιλοι θα έχουν τα διαθέσιμα κεφάλαια, την ενέργεια, τις υποδομές και την τεχνογνωσία εφαρμογών και υλοποίηση για να πρωταγωνιστήσουν σε μια αγορά που θα πρέπει πλέον να αναπτυχθεί περισσότερο με ιδιωτικούς όρους και λιγότερο με τη δύναμη του RRF.
