«Στημένοι» 19 διαγωνισμοί πληροφορικής, συνολικού ύψους περίπου 59 εκατ. ευρώ, βρίσκονται στο επίκεντρο της μεγάλης έρευνας της SPAK, της ειδικής αλβανικής δομής για την καταπολέμηση της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος, που αφορά την Υπηρεσία AKSHI, την Εθνική Υπηρεσία Κοινωνίας της Πληροφορίας που βρίσκεται στον πυρήνα της ψηφιακής λειτουργίας του αλβανικού Δημοσίου. Στο μικροσκόπιο βρίσκονται οι Ergys Agasi και Ermal Beqiri, Αλβανοί επιχειρηματίες του χώρου της πληροφορικής και αποτελούν δύο από τα κεντρικά πρόσωπα της υπόθεσης των διαγωνισμών της AKSHI, η πρώην επικεφαλής της AKSHI Mirlinda Karçanaj και πολλά άλλοι θεσμικοί και παράγοντες της αγοράς. Η δικογραφία περιγράφει ένα σύστημα προκαθορισμού αναδόχων, εικονικών τιμολογήσεων και μεταφοράς χρημάτων, ενώ η έρευνα έχει πλέον αγγίξει και την κορυφή των αλβανικών υπηρεσιών πληροφοριών. Η AKSHI δεν είναι ένας απλός δημόσιος οργανισμός πληροφορικής. Είναι ο βασικός κρατικός φορέας που συντονίζει και διαχειρίζεται τα πληροφοριακά συστήματα, τις κεντρικές ψηφιακές υποδομές και μεγάλο μέρος των ηλεκτρονικών υπηρεσιών της Αλβανίας. Στην αρμοδιότητά της βρίσκεται και η τεχνική υποδομή της e-Albania, της κεντρικής πύλης μέσω της οποίας οι πολίτες και οι επιχειρήσεις πραγματοποιούν ηλεκτρονικά συναλλαγές με το Δημόσιο. Αυτό είναι που δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην υπόθεση: η έρευνα δεν αφορά απλώς κάποιους κρατικούς διαγωνισμούς, αλλά τον μηχανισμό μέσω του οποίου το αλβανικό κράτος προμηθεύεται και αναπτύσσει τις ψηφιακές υποδομές του.
Πως ξεκίνησε η έρευνα για τα «στημένα»
Η υπόθεση που έχει ανοίξει στην Αλβανία γύρω από την AKSHI – National Agency for Information Society εξελίσσεται σε μία από τις σημαντικότερες έρευνες διαφθοράς που έχουν γίνει στον χώρο της κρατικής πληροφορικής στη χώρα. Στον πυρήνα βρίσκονται 19 διαδικασίες προμηθειών, με συνολικό προϋπολογισμό περίπου 5,9 δισ. αλβανικά λεκ, δηλαδή περίπου 59 εκατ. ευρώ. Η SPAK εξετάζει εάν οι διαδικασίες δεν ήταν πραγματικά ανταγωνιστικές, αλλά είχαν οργανωθεί με τρόπο ώστε να εξασφαλίζονται συγκεκριμένοι ανάδοχοι. Το σημαντικότερο στοιχείο της δικογραφίας είναι ότι η έρευνα δεν σταματά στην ανάθεση των έργων. Ακολουθεί τη διαδρομή των χρημάτων από τις εταιρείες που κέρδιζαν τις συμβάσεις προς άλλες εταιρείες και φυσικά πρόσωπα.
Και εδώ εμφανίζεται ένα «περίεργο» ποσόν περίπου 9,4 εκατ. ευρώ που αφορά, σύμφωνα με την έρευνα, χρηματικές καταβολές προς την εταιρεία EA Solution του Ergys Agasi, τις οποίες η SPAK χαρακτηρίζει ως δωροδοκίες που συνδέονται με την επιρροή του στον προκαθορισμό των αναδόχων των διαγωνισμών της AKSHI. Τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί από τη δικογραφία καταγράφουν 855 εκατ. λεκ, περίπου 8,9 εκατ. ευρώ, και επιπλέον 470 χιλιάδες ευρώ. Τα χρήματα φέρεται να προήλθαν από τις εταιρείες Soft & Solution, Fastech και First. Σύμφωνα με την εισαγγελική εκδοχή, η EA Solution δεν εμφανίζεται να είχε πραγματοποιήσει συγκεκριμένες υπηρεσίες αντίστοιχες με τα ποσά που τιμολογούσε. Η έρευνα επομένως εξετάζει εάν οι συναλλαγές αποτελούσαν στην πραγματικότητα τρόπο διοχέτευσης χρημάτων προς τον Agasi για την εξασφάλιση συγκεκριμένων αποτελεσμάτων στις δημόσιες προμήθειες. Αυτό είναι κρίσιμο: τα 9,4 εκατ. ευρώ δεν είναι το μέγεθος των διαγωνισμών και δεν είναι ποσό που αποδεδειγμένα υπεξαιρέθηκε από το Δημόσιο. Είναι το ποσό που η εισαγγελική έρευνα αποδίδει ως φερόμενες δωροδοκίες προς τον Agasi.
Από την AKSHI στον Ergys Agasi. Εταιρείες στην «αλυσίδα του χρήματος»
Ο Ergys Agasi αποτελεί ένα από τα κεντρικά πρόσωπα της υπόθεσης. Συνελήφθη στις 26 Αυγούστου 2026 στο Δυρράχιο, μετά από περίπου οκτώ μήνες αναζήτησης. Η σύλληψή του έγινε στο πλαίσιο της έρευνας της SPAK για το δίκτυο γύρω από τους διαγωνισμούς της AKSHI. Η δικογραφία τον συνδέει με κατηγορίες που περιλαμβάνουν συμμετοχή σε δομημένη εγκληματική ομάδα, ενεργητική διαφθορά, ξέπλυμα προϊόντων εγκλήματος, παραβίαση της ισότητας των συμμετεχόντων σε διαγωνισμούς, παράνομο ανταγωνισμό μέσω βίας και παράνομη στέρηση ελευθερίας. Το δικαστήριο έχει επιβάλει προσωρινά μέτρα σε βάρος του και η υπόθεση βρίσκεται σε δικαστική εξέλιξη. Το ενδιαφέρον είναι ότι ο Agasi δεν εμφανίζεται στη δικογραφία ως ένας ακόμη επιχειρηματίας που κέρδιζε διαγωνισμούς. Η εισαγγελική εκδοχή τον παρουσιάζει ως κεντρικό συντονιστικό πρόσωπο ενός δικτύου, το οποίο φέρεται να επηρέαζε τις διαδικασίες προμηθειών της AKSHI. Στο οικονομικό σκέλος της υπόθεσης εμφανίζονται η Soft & Solution, ιδιοκτησίας του Ermal Beqiri, η Fastech του Andis Papa και η First του Gëzim Hoxha. Σύμφωνα με τη δικογραφία, οι εταιρείες αυτές πραγματοποίησαν καταβολές προς την EA Solution. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι οι ερευνητές δεν εξετάζουν απλώς τις τραπεζικές μεταφορές. Εξετάζουν γιατί έγιναν οι πληρωμές, ποιες υπηρεσίες υποτίθεται ότι αντιστοιχούσαν σε αυτές και ποια ήταν η σχέση τους με συγκεκριμένους διαγωνισμούς της AKSHI.
Έτσι η έρευνα μετατρέπεται από έλεγχο μεμονωμένων συμβάσεων σε οικονομική χαρτογράφηση ενός ολόκληρου δικτύου.
Η πρώην διοίκηση της AKSHI στο μικροσκόπιο
Το βάρος της υπόθεσης έχει άμεση σχέση με τον ρόλο της AKSHI. Η National Agency for Information Society βρίσκεται στον πυρήνα της ψηφιακής λειτουργίας του αλβανικού κράτους και συνδέεται με την ανάπτυξη και λειτουργία κρίσιμων πληροφοριακών συστημάτων και ψηφιακών υπηρεσιών, μεταξύ αυτών και της e-Albania. Άρα οι διαγωνισμοί που βρίσκονται στο μικροσκόπιο δεν αφορούν απλώς προμήθειες εξοπλισμού ή μεμονωμένα έργα λογισμικού. Αφορούν την ψηφιακή υποδομή του ίδιου του κράτους. Αυτό δίνει στην υπόθεση διαφορετική βαρύτητα για την αγορά πληροφορικής. Εάν αποδειχθεί ότι συγκεκριμένοι ανάδοχοι προεπιλέγονταν και ότι υπήρχε οργανωμένη επιστροφή χρημάτων προς πρόσωπα που επηρέαζαν τις διαδικασίες, τότε το ζήτημα αφορά την ίδια τη λειτουργία της αγοράς κρατικών ψηφιακών έργων.
Στη δικογραφία εμφανίζεται η πρώην επικεφαλής της AKSHI Mirlinda Karçanaj, καθώς και η Hava Delibashi και άλλα στελέχη. Η εισαγγελική έρευνα εξετάζει εάν υπήρχε συνεργασία μεταξύ στελεχών της υπηρεσίας και επιχειρηματιών για τον έλεγχο των διαδικασιών. Το μοντέλο που περιγράφεται είναι ιδιαίτερα συγκεκριμένο: προετοιμασία των διαδικασιών, έλεγχος των όρων, εξασφάλιση συγκεκριμένων συμμετεχόντων ή αναδόχων και στη συνέχεια οικονομικές συναλλαγές μεταξύ των εταιρειών και της EA Solution. Δεν πρόκειται, δηλαδή, μόνο για το ερώτημα «ποιος πήρε τον διαγωνισμό». Η SPAK εξετάζει πώς δημιουργήθηκε το αποτέλεσμα πριν ακόμη ολοκληρωθεί ο διαγωνισμός.
Ο ανταγωνισμός και τα επιβαρυντικά στοιχεία για τους Gerond Meçe και Ermal Beqiri
Στην υπόθεση υπάρχει και ένα ακόμη στοιχείο που ανεβάζει σημαντικά τον πήχη των ερευνών. Η SPAK εξετάζει καταγγελίες σχετικά με τον επιχειρηματία Gerond Meçe, ο οποίος είχε καταγγείλει διαδικασίες της AKSHI. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί, οι αρχές ερευνούν εάν ο Meçe απήχθη και πιέστηκε να αποσύρει καταγγελίες, ώστε να μην παρεμποδίσει συγκεκριμένες διαδικασίες προμηθειών. Εφόσον οι καταγγελίες επιβεβαιωθούν δικαστικά, πρόκειται για στοιχείο που αλλάζει δραματικά την εικόνα της υπόθεσης, καθώς συνδέει την πιθανή χειραγώγηση δημόσιων διαγωνισμών με πρακτικές εξαναγκασμού του ανταγωνισμού.
Ο Ermal Beqiri αποτελεί δεύτερο κεντρικό πρόσωπο. Ο επιχειρηματίας, που συνδέεται με τη Soft & Solution, συνελήφθη στη Γαλλία και η υπόθεση επεκτάθηκε και σε περιουσιακά στοιχεία που βρίσκονται εκτός Αλβανίας. Στη γαλλική πλευρά έχουν εντοπιστεί, σύμφωνα με δημοσιεύματα που επικαλούνται τη δικογραφία, ακίνητα, τραπεζικοί λογαριασμοί και άλλα περιουσιακά στοιχεία, μεταξύ των οποίων αναφέρεται και ακίνητο που περιγράφεται ως κάστρο αξίας περίπου 2,6 εκατ. ευρώ. Το στοιχείο αυτό εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια της SPAK να ακολουθήσει το χρήμα πέρα από τα σύνορα της Αλβανίας.
Τον Απρίλιο του 2026 οι αλβανικές αρχές προχώρησαν σε εκτεταμένες δεσμεύσεις περιουσιακών στοιχείων που συνδέονται με πρόσωπα της υπόθεσης. Η αξία των δεσμευμένων περιουσιακών στοιχείων υπολογίστηκε σε πάνω από 40 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τα δημοσιευμένα στοιχεία της έρευνας. Εδώ χρειάζεται επίσης προσοχή: πρόκειται για δεσμεύσεις/κατασχέσεις στο πλαίσιο της έρευνας και όχι για τελεσίδικη δικαστική απόφαση ότι το σύνολο αυτής της περιουσίας προήλθε από εγκληματική δραστηριότητα. Η κίνηση, πάντως, δείχνει τη σημασία που δίνουν οι αρχές στο οικονομικό σκέλος.
Από τους διαγωνισμούς στην κορυφή των υπηρεσιών ασφαλείας. Το μεγάλο αλβανικό παράδοξο
Η πιο πρόσφατη εξέλιξη προσθέτει ένα εντελώς διαφορετικό επίπεδο στην υπόθεση. Στις 22 Σεπτεμβρίου 2026, η επικεφαλής της αλβανικής υπηρεσίας πληροφοριών Vlora Hyseni τέθηκε σε κατ’ οίκον περιορισμό και ανεστάλη από τα καθήκοντά της. Σύμφωνα με τις κατηγορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, ερευνάται για υποστήριξη δράστη εγκλήματος και αποκάλυψη κρατικού μυστικού. Παράλληλα, οι αρχές προχώρησαν σε ελέγχους που συνδέονται με άλλα υψηλόβαθμα πρόσωπα του κρατικού μηχανισμού. Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι η έρευνα της SPAK έχει πλέον ξεπεράσει κατά πολύ το στενό περιβάλλον των κρατικών διαγωνισμών πληροφορικής και εξετάζει τις διασυνδέσεις επιχειρηματικών και κρατικών παραγόντων.
Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για έναν ακόμη λόγο. Η Αλβανία έχει επενδύσει πολιτικά και επικοινωνιακά στην ψηφιακή διακυβέρνηση, στην ηλεκτρονική παροχή υπηρεσιών και πλέον στην τεχνητή νοημοσύνη. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η προβολή της Diella ως AI ψηφιακής «υπουργού». Την ίδια στιγμή, ο οργανισμός που βρίσκεται στον πυρήνα αυτής της ψηφιακής μετάβασης βρίσκεται στο επίκεντρο μιας μεγάλης έρευνας για τον τρόπο με τον οποίο ανατίθενταν τα ίδια τα έργα πληροφορικής. Και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο συμπέρασμα για την αγορά: η ψηφιακή μετάβαση ενός κράτους δεν κρίνεται μόνο από τις πλατφόρμες που παραδίδει, αλλά και από το πόσο διαφανής είναι η αγορά που τις δημιουργεί.
Το πραγματικό μέγεθος της υπόθεσης
Το σκάνδαλο της AKSHI έχει πλέον τρεις διαφορετικούς αριθμούς που δεν πρέπει να συγχέονται. Τα 59 εκατ. ευρώ αφορούν τον συνολικό προϋπολογισμό των 19 διαγωνιστικών διαδικασιών που βρίσκονται στο επίκεντρο της έρευνας και τα 9,4 εκατ. ευρώ αφορούν τις χρηματικές καταβολές που, σύμφωνα με τη δικογραφία, κατευθύνθηκαν μέσω της EA Solution του Ergys Agasi και τις οποίες η εισαγγελική έρευνα χαρακτηρίζει ως φερόμενες δωροδοκίες. Επίσης τα 40 εκατ. ευρώ αφορούν την αξία περιουσιακών στοιχείων που δεσμεύθηκαν στο πλαίσιο της έρευνας. Τρεις διαφορετικοί αριθμοί, τρεις διαφορετικές πλευρές της ίδιας υπόθεσης. Το κρίσιμο πλέον είναι εάν η SPAK θα μπορέσει να αποδείξει στο δικαστήριο ότι πίσω από αυτούς τους αριθμούς υπήρχε πράγματι ένας οργανωμένος μηχανισμός ελέγχου των κρατικών διαγωνισμών πληροφορικής.
Η υπόθεση της AKSHI έχει πλέον ξεφύγει από τα όρια μιας υπόθεσης δημόσιων διαγωνισμών. Αγγίζει τον ίδιο τον τρόπο με τον οποίο ασκείται η εξουσία, ελέγχονται οι κρατικοί μηχανισμοί και διαχειρίζονται δημόσιοι πόροι στην Αλβανία. Από την κρατική πληροφορική και τους αναδόχους των έργων, η έρευνα έφτασε σε ανώτατα στελέχη της δημόσιας διοίκησης και, πλέον, στην ηγεσία των υπηρεσιών πληροφοριών. Το κρίσιμο πολιτικό και θεσμικό στοιχείο για την γείτονα χώρα είναι ότι ένα σύστημα με σοβαρές παθογένειες βρίσκεται αντιμέτωπο με τους ίδιους τους μηχανισμούς ελέγχου του. Η SPAK έχει αποκτήσει τη δυνατότητα να ανοίγει υποθέσεις με σημαντικό οικονομικό και πολιτικό βάρος, όμως η έκβασή τους θα κριθεί από το αν οι έρευνες θα οδηγήσουν σε τεκμηριωμένες δικαστικές αποφάσεις και πραγματική απόδοση ευθυνών. Και αυτό είναι τελικά το πολιτικό στοίχημα: όχι μόνο ποιοι θα βρεθούν κατηγορούμενοι, αλλά αν το αλβανικό κράτος μπορεί να ελέγξει αποτελεσματικά τους μηχανισμούς που το ίδιο δημιούργησε για να λειτουργεί το ψηφιακό του κράτος.
