Στις 19 Φεβρουαρίου 2026, η Ελλάδα έκανε ένα σημαντικό βήμα στον ψηφιακό και τεχνολογικό χάρτη, με την επίσημη ίδρυση της ανώνυμης εταιρείας «Ελληνικό Εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης», γνωστής με τον διακριτικό τίτλο «ΦΑΡΟΣ ΑΙ FACTORY». Η νεοϊδρυθείσα εταιρεία εδρεύει στο Τεχνολογικό Πάρκο του ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» και έχει ως στόχο να αποτελέσει τον εθνικό επιταχυντή καινοτομίας σε εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ). Η δραστηριότητα της εταιρείας επικεντρώνεται στο έργο «Pharos – The Greek AI Factory for accelerating AI innovation», το οποίο υλοποιείται στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος Horizon. Η χρηματοδότηση καλύπτεται ισομερώς: 50% από την Κοινή Επιχείρηση για την Ευρωπαϊκή Υπολογιστική Υψηλών Επιδόσεων (KE EuroHPC) και 50% από εθνικούς πόρους. Μέσω του έργου, ο Φάρος στοχεύει στη δημιουργία ενός τεχνολογικού οικοσυστήματος όπου η έρευνα, η ανάπτυξη και η εμπορική αξιοποίηση της ΤΝ συναντούν την καινοτομία σε κρίσιμους τομείς.
Ο κόμβος θα εστιάζει στην ανάπτυξη προηγμένων τεχνολογιών ΤΝ και εφαρμογών υψηλής αξίας για τον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα, ενώ η εταιρεία θα αναλάβει την διαχείριση, εμπορική αξιοποίηση και εκμετάλλευση των δεδομένων, των υποδομών και των αποτελεσμάτων που παράγονται. Οι τομείς προτεραιότητας περιλαμβάνουν την υγεία, τον πολιτισμό, τη βιωσιμότητα, την επιχειρηματικότητα και την επιστημονική έρευνα, με στόχο την ευρεία υιοθέτηση της ΤΝ και την ενίσχυση της εθνικής ανταγωνιστικότητας. Το αρχικό μετοχικό κεφάλαιο της εταιρείας ανέρχεται σε €25.000, με την Ε.Ε.Σ.Υ.Π. Α.Ε. (Υπερταμείο) να κατέχει το 70% και το Ελληνικό Δημόσιο το υπόλοιπο 30%. Η λειτουργία της εταιρείας βρίσκεται υπό την εποπτεία των υπουργείων Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Υγείας, ενώ η στρατηγική της στοχεύει στο να καθιερώσει τον Φάρο ως βασικό κόμβο του ευρωπαϊκού οικοσυστήματος «AI Factories», προσελκύοντας διεθνή ταλέντα, ενισχύοντας τη συνεργασία μεταξύ ερευνητών και επιχειρήσεων και προάγοντας την ασφαλή, ηθική και υπεύθυνη χρήση της ΤΝ.
Με την ίδρυσή του, ο «Φάρος» φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την Ελλάδα και την Ευρώπη στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης, ενισχύοντας την καινοτομία, δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας υψηλής τεχνογνωσίας και προωθώντας την ανάπτυξη στρατηγικών εφαρμογών που θα συμβάλλουν στην οικονομική, κοινωνική και τεχνολογική ανάπτυξη της χώρας.
