Η «έκρηξη» της τεχνητής νοημοσύνης περνά από το πρώτο μεγάλο χρηματιστηριακό τεστ με τον φόβο για κατάρρευση των υπερβολικών αποτιμήσεων να εξαπλώνεται σε Wall Street και Ευρώπη. Δεν ήταν μια ακόμη συνεδρίαση έντονων ρευστοποιήσεων στις τεχνολογικές μετοχές. Η πτώση που σημειώθηκε στη Νότια Κορέα εξελίχθηκε σε μία από τις πιο βίαιες ανατροπές των τελευταίων ετών για τις αγορές, προκαλώντας σοκ στον παγκόσμιο κλάδο της τεχνολογίας και ανοίγοντας τη συζήτηση για το αν το μεγάλο επενδυτικό στοίχημα της τεχνητής νοημοσύνης έχει φθάσει σε σημείο υπερβολής.
Μέσα σε λίγες ώρες, η χρηματιστηριακή αγορά της Σεούλ έχασε κεφαλαιοποίηση ύψους 2,18 τρισ. δολαρίων, ενώ οι 20 μεγαλύτερες εισηγμένες εταιρείες ημιαγωγών παγκοσμίως είδαν συνολικά περίπου 1,3 τρισ. δολάρια να διαγράφονται από την αξία τους.
Η εικόνα δεν θύμιζε απλώς μια διόρθωση τιμών. Παρέπεμπε σε μαζική αλλαγή στάσης των επενδυτών, οι οποίοι μέχρι πρόσφατα θεωρούσαν τις εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης και chips ως τους μεγάλους πρωταγωνιστές της νέας τεχνολογικής εποχής. Η αγορά που είχε γίνει το επίκεντρο των διεθνών κεφαλαίων, με τη Νότια Κορέα να θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους κερδισμένους από την επανάσταση της τεχνητής νοημοσύνης, βρέθηκε ξαφνικά στο κέντρο μιας μεγάλης απομείωσης τεράστιων υπεραξιών..
Τι είναι ο KOSPI και γιατί η πτώση του προκαλεί παγκόσμια ανησυχία
Στο επίκεντρο της αναταραχής βρίσκεται ο δείκτης KOSPI (Korea Composite Stock Price Index), ο βασικός χρηματιστηριακός δείκτης της Νότιας Κορέας και ένας από τους σημαντικότερους δείκτες της Ασίας.
Ο KOSPI αποτελεί τον «καθρέφτη» της νοτιοκορεατικής οικονομίας, καθώς περιλαμβάνει εκατοντάδες εισηγμένες εταιρείες του Χρηματιστηρίου της Σεούλ. Μεταξύ αυτών βρίσκονται οι μεγαλύτεροι βιομηχανικοί και τεχνολογικοί όμιλοι της χώρας, όπως η Samsung Electronics και η SK Hynix, εταιρείες που έχουν κομβικό ρόλο στην παγκόσμια αλυσίδα παραγωγής ημιαγωγών. Η σημασία του δείκτη ξεπερνά τα σύνορα της Νότιας Κορέας. Η χώρα αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες της παγκόσμιας αγοράς chips, καθώς οι ημιαγωγοί αποτελούν την «καρδιά» των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης, των data centers, των smartphones και των προηγμένων υπολογιστικών υποδομών.
Όταν λοιπόν ο KOSPI καταγράφει ακραίες απώλειες, οι αγορές δεν βλέπουν μόνο μια πτώση ενός εθνικού δείκτη. Διαβάζουν ένα πιθανό μήνυμα για ολόκληρο τον τεχνολογικό κύκλο.
Κατάρρευση σχεδόν 40% . Αναστολή συναλλαγών στη Σεούλ
Ο KOSPI βρέθηκε σε ελεύθερη πτώση, υποχωρώντας ενδοσυνεδριακά έως και 12,6%. Η ένταση των πωλήσεων ήταν τόσο μεγάλη ώστε ενεργοποιήθηκαν οι μηχανισμοί προστασίας της αγοράς και οι συναλλαγές ανεστάλησαν προσωρινά για περίπου 20 λεπτά. Στο τέλος της συνεδρίασης ο δείκτης περιόρισε μέρος των απωλειών, αλλά έκλεισε με πτώση 6%, μετά τη βουτιά σχεδόν 11% της προηγούμενης ημέρας.
Μέσα σε λίγο περισσότερο από έναν μήνα, ο KOSPI έχει χάσει σχεδόν το 40% από το πρόσφατο υψηλό του, ενώ κινείται προς τη μεγαλύτερη μηνιαία πτώση που έχει καταγραφεί στην ιστορία του. Ιδιαίτερα ανησυχητικό στοιχείο για τους αναλυτές είναι η απουσία ισχυρών αγοραστών. Οι χαμηλοί όγκοι συναλλαγών δείχνουν ότι πολλοί επενδυτές δεν επιχειρούν ακόμη να τοποθετηθούν εκ νέου, περιμένοντας να ξεκαθαρίσει το μέγεθος της διόρθωσης.
Η «παγίδα» της μόχλευσης στους μικροεπενδυτές
Ένας από τους βασικούς λόγους που επιτάχυναν την πτώση ήταν η μεγάλη έκθεση ιδιωτών επενδυτών σε τεχνολογικές μετοχές μέσω δανεισμού και μοχλευμένων προϊόντων. Τα προηγούμενα χρόνια, χιλιάδες επενδυτές στη Νότια Κορέα τοποθετήθηκαν επιθετικά σε εταιρείες ημιαγωγών, θεωρώντας ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα δημιουργούσε έναν νέο πολυετή κύκλο ανάπτυξης.
Η στρατηγική αυτή λειτούργησε όσο οι τιμές αυξάνονταν. Όταν όμως η τάση αντιστράφηκε, η μόχλευση μετατράπηκε σε παράγοντα επιτάχυνσης των απωλειών. Οι χρηματιστηριακές εταιρείες άρχισαν να κλείνουν αναγκαστικά ζημιογόνες θέσεις, δημιουργώντας νέο κύμα πωλήσεων και πιέζοντας ακόμη περισσότερο τις τιμές.
Ο υπουργός Οικονομικών της Νότιας Κορέας, Κου Γιουν-Τσολ, αναγκάστηκε να τοποθετηθεί ενώπιον του Κοινοβουλίου για την εισαγωγή μοχλευμένων ETFs που επενδύουν σε μεμονωμένες μετοχές, παραδεχόμενος ότι οι κίνδυνοι δεν είχαν αξιολογηθεί επαρκώς.
Η SK Hynix και η Samsung παρασύρουν την αγορά
Η μεγαλύτερη πίεση σημειώθηκε στις δύο εταιρείες που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της τεχνολογικής ισχύος της Νότιας Κορέας.
Η SK Hynix, ένας από τους μεγαλύτερους παγκόσμιους παραγωγούς μνημών υψηλών επιδόσεων για εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, ανακοίνωσε εντυπωσιακά αποτελέσματα, με εξαπλασιασμό κερδών και ιστορικά υψηλά έσοδα. Ωστόσο, τα αποτελέσματα αυτά δεν ήταν αρκετά για να ικανοποιήσουν τις εξαιρετικά υψηλές προσδοκίες που είχαν ήδη ενσωματωθεί στη μετοχή. Η μετοχή της υποχώρησε σχεδόν 20% στο χαμηλό της ημέρας, πριν κλείσει με απώλειες 9,6%. Αντίστοιχη ήταν η εικόνα στη Samsung Electronics, η οποία έχασε έως και 14% ενδοσυνεδριακά, κλείνοντας τελικά 5,2% χαμηλότερα.
Οι δύο εταιρείες αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το ήμισυ της χρηματιστηριακής αξίας του KOSPI. Η πτώση τους επομένως δεν επηρέασε μόνο τον τεχνολογικό κλάδο, αλλά ολόκληρη τη νοτιοκορεατική αγορά.
Το παγκόσμιο sell off στα chips. Nvidia, TSMC και AMD στο επίκεντρο
Η αναταραχή επεκτάθηκε γρήγορα σε ολόκληρη την παγκόσμια αλυσίδα των ημιαγωγών. Η Nvidia, η εταιρεία που θεωρείται ο μεγαλύτερος ωφελημένος από την έκρηξη της τεχνητής νοημοσύνης, έχασε περίπου 238 δισ. δολάρια χρηματιστηριακής αξίας. Η SK Hynix απώλεσε περίπου 176 δισ. δολάρια, η Samsung Electronics 173 δισ., η Micron 113 δισ., η TSMC 119 δισ. και η AMD περίπου 110 δισ. δολάρια. Στην Ασία, η TSMC υποχώρησε κατά 3,5%, η UMC κατά 9,7%, ενώ η ιαπωνική Kioxia σημείωσε πτώση 13,9%. Πιέσεις δέχθηκαν επίσης η Tokyo Electron και η SoftBank.
Ο αντίκτυπος σε Wall Street και Ευρώπη
Η μεγάλη πτώση στη Νότια Κορέα δημιούργησε νέο κύμα ανησυχίας και στις δυτικές αγορές.
Στη Wall Street, οι επενδυτές άρχισαν να επανεξετάζουν τις αποτιμήσεις των τεχνολογικών κολοσσών, ιδιαίτερα όσων έχουν συνδεθεί άμεσα με την τεχνητή νοημοσύνη. Το ερώτημα που κυριαρχεί πλέον είναι αν οι τεράστιες επενδύσεις σε υποδομές AI, data centers και προηγμένα chips μπορούν να μετατραπούν εγκαίρως σε αντίστοιχα κέρδη. Στην Ευρώπη, η πίεση μεταφέρθηκε κυρίως στις εταιρείες τεχνολογικού εξοπλισμού, ημιαγωγών και αυτοματισμών, αλλά και στους ευρύτερους χρηματιστηριακούς δείκτες, καθώς οι επενδυτές περιόρισαν την έκθεσή τους σε περιουσιακά στοιχεία υψηλού κινδύνου. Οι ευρωπαϊκές αγορές ανησυχούν ιδιαίτερα για το ενδεχόμενο επιβράδυνσης του επενδυτικού κύκλου στην τεχνολογία, καθώς πολλές εταιρείες εξαρτώνται από τις παγκόσμιες δαπάνες για ψηφιακές υποδομές.
Δεν καταρρέει η Τεχνητή Νοημοσύνη. Αλλάζει η τιμή της
Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η πτώση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η επανάσταση της τεχνητής νοημοσύνης τελειώνει.
Αυτό που αμφισβητείται είναι η ταχύτητα με την οποία οι επενδυτές περίμεναν ότι θα επιστρέψουν τα τεράστια κεφάλαια που διοχετεύονται στον κλάδο. Η αγορά πλέον εξετάζει αν οι αποτιμήσεις εταιρειών που βασίστηκαν σε μελλοντικά κέρδη πολλών ετών έχουν γίνει υπερβολικές. Η αύξηση των επενδύσεων μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών, όπως η Alphabet, σε υποδομές τεχνητής νοημοσύνης έχει δημιουργήσει προβληματισμό για το αν οι δαπάνες αυξάνονται ταχύτερα από τα πραγματικά οικονομικά οφέλη.
Το μεγάλο ερώτημα: Έχει τελειώσει η διόρθωση;
Παρά τη μεγάλη πτώση, ο KOSPI εξακολουθεί να εμφανίζει σημαντική άνοδο από την αρχή του έτους, γεγονός που δείχνει πόσο έντονο ήταν το προηγούμενο ράλι. Οι επενδυτές περιμένουν πλέον τα επόμενα αποτελέσματα των μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών στις ΗΠΑ, τις αποφάσεις της Federal Reserve για τα επιτόκια και νέα στοιχεία για την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας. Μετά την απώλεια τρισεκατομμυρίων δολαρίων από τη Νότια Κορέα και τον παγκόσμιο κλάδο των chips, η αγορά βρίσκεται μπροστά σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι.
Το ερώτημα δεν είναι αν η τεχνητή νοημοσύνη θα αλλάξει την οικονομία. Αυτό θεωρείται πλέον δεδομένο. Το ερώτημα είναι αν οι χρηματιστηριακές αγορές είχαν προεξοφλήσει αυτή την αλλαγή πολύ νωρίτερα και σε πολύ υψηλότερη τιμή από αυτή που μπορεί τελικά να δικαιολογήσει η πραγματική οικονομία.
