Ενέργεια

Η πλατφόρμα «Ωμέγα» στον Πρίνο: Από το πετρέλαιο στην αποθήκευση CO₂

Ο Πρίνος, το μοναδικό κοίτασμα πετρελαίου που παρήγαγε επί δεκαετίες υδρογονάνθρακες στην Ελλάδα, εισέρχεται πλέον σε μια εντελώς νέα φάση. Το επίκεντρο δεν είναι πλέον η εξόρυξη πετρελαίου, αλλά η δημιουργία της πρώτης μεγάλης υπόγειας αποθήκης διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, μέσω του έργου Prinos CO₂, που αναπτύσσει η EnEarth Greece, θυγατρική της Energean. Οι τελευταίες εξελίξεις θεωρούνται καθοριστικές. Μετά τη χορήγηση της άδειας γεωλογικής αποθήκευσης διάρκειας 25 ετών από την Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (HEREMA), ακολούθησε η έγκριση εγκατάστασης της νέας υπεράκτιας πλατφόρμας «Ωμέγα», η οποία αποτελεί την «καρδιά» του έργου. Η πλατφόρμα «Ωμέγα» δεν προορίζεται για εξόρυξη υδρογονανθράκων, αλλά για την παραλαβή, συμπίεση και έγχυση υγροποιημένου CO₂ στα εξαντλημένα κοιτάσματα του Πρίνου, σε βάθος αρκετών χιλιομέτρων κάτω από τον βυθό. Πρόκειται για τεχνολογία Carbon Capture and Storage (CCS), η οποία θεωρείται βασικό εργαλείο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την απανθρακοποίηση της βαριάς βιομηχανίας.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η νέα εγκατάσταση θα μπορεί να αποθηκεύει έως 2,8 εκατ. τόνους CO₂ ετησίως, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου στο 25%-30% των σημερινών βιομηχανικών εκπομπών της Ελλάδας. Το έργο θα εξυπηρετεί αρχικά ελληνικές βιομηχανίες, όπως τσιμεντοβιομηχανίες, διυλιστήρια και άλλες ενεργοβόρες μονάδες, ενώ προβλέπεται να δέχεται CO₂ και από γειτονικές χώρες μέσω θαλάσσιων μεταφορών, μετατρέποντας τον Πρίνο σε περιφερειακό κόμβο αποθήκευσης για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.  Η υλοποίηση του έργου εξελίσσεται σε επτά βασικά στάδια. Το πρώτο αφορά τη μεταφορά και εγκατάσταση της πλατφόρμας «Ωμέγα» στην περιοχή του Πρίνου. Θα ακολουθήσει η τοποθέτηση του μεταλλικού υποστυλώματος (jacket), η εγκατάσταση του κύριου εξοπλισμού, οι νέες γεωτρήσεις έγχυσης και παρακολούθησης, η διασύνδεση με τις χερσαίες εγκαταστάσεις της Νέας Καρβάλης και οι τελικές δοκιμές πριν από την έναρξη της εμπορικής λειτουργίας. Για τις υπεράκτιες εργασίες θα χρησιμοποιηθούν εξειδικευμένα πλοία βαρέων ανυψώσεων και γεωτρύπανα τελευταίας γενιάς.

Το χρηματοδοτικό σχήμα του έργου έχει επίσης αναδιαμορφωθεί. Μέρος της επένδυσης εξακολουθεί να χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, ωστόσο, λόγω των αυστηρών χρονοδιαγραμμάτων του RRF, σημαντικό ποσοστό της δημόσιας συμμετοχής μεταφέρεται στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, προκειμένου να διασφαλιστεί η ολοκλήρωση της πρώτης φάσης χωρίς τον κίνδυνο απώλειας πόρων. Πέρα όμως από την ενεργειακή διάσταση, το έργο δημιουργεί και μια νέα βιομηχανική αλυσίδα αξίας. Η κατασκευή της πλατφόρμας, οι γεωτρήσεις, τα συστήματα συμπίεσης, οι υποθαλάσσιες εγκαταστάσεις, οι αγωγοί, τα ψηφιακά συστήματα παρακολούθησης και οι τεχνολογίες μέτρησης και επαλήθευσης του αποθηκευμένου CO₂ αναμένεται να κινητοποιήσουν ελληνικές τεχνικές, κατασκευαστικές και τεχνολογικές επιχειρήσεις, ενώ θα δημιουργήσουν ζήτηση για εξειδικευμένο προσωπικό στους τομείς της ενέργειας, της μηχανικής και της ψηφιακής τεχνολογίας.

Οι προοπτικές του Πρίνου ξεπερνούν τα ελληνικά σύνορα. Το έργο έχει χαρακτηριστεί Έργο Κοινού Ευρωπαϊκού Ενδιαφέροντος (PCI) και εντάσσεται στο ευρωπαϊκό δίκτυο υποδομών δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα. Εφόσον ολοκληρωθεί σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, η Ελλάδα θα αποκτήσει μία από τις πρώτες μεγάλες εμπορικές εγκαταστάσεις γεωλογικής αποθήκευσης CO₂ στην Ανατολική Μεσόγειο, ενισχύοντας τον γεωστρατηγικό της ρόλο στην ενεργειακή μετάβαση και δημιουργώντας μια νέα αγορά υψηλής προστιθέμενης αξίας για την ελληνική οικονομία.

close menu