Πολιτική

ΔΕΗ: Στην ΔΕΘ επισημοποιείται η συνεργασία με αμερικανικό Ηyperscaler;

του Γιάννη Χαλαβαζή

Η ΔΕΗ βρίσκεται στην τελική ευθεία για την γνωστή συνεργασία με αμερικανικό Ηyperscaler για τη δημιουργία Data Center 300 MW στην Πτολεμαϊδα, κάτι που ανατρέπει συσχετισμούς και μπορεί να αλλάξει όχι μόνο το επενδυτικό της αποτύπωμα αλλά και τον ίδιο τον ρόλο της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή αγορά των υποδομών Τεχνητής Νοημοσύνης. Hδη στα πολιτικά «πηγαδάκια» κυκλοφορεί έντονα η φημολογία ότι η επένδυση θα μπορούσε να αποτελέσει μία από τις μεγάλες ανακοινώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη στη ΔΕΘ, εφόσον οι διαπραγματεύσεις έβγαλαν «άσπρο καπνό».

Το μέγεθος του σχεδίου, πάντως, είναι δεδομένο.

Η πρώτη φάση αφορά 300 MW, με στόχο να προχωρήσει έως το 2028, ενώ ο σχεδιασμός αφήνει ανοιχτό τον δρόμο για επέκταση έως το 1 GW. Για την πρώτη φάση έχει αναφερθεί συνολική επένδυση περίπου 2,3 δισ. ευρώ, με τη ΔΕΗ να καλύπτει περί το €1,2 δισ. ευρώ. Και αν τα 300 MW είναι η πρώτη πράξη, το 1 GW είναι ο πραγματικά ορατός στόχος.

Η πρώτη συμφωνία αφορά τα 300 MW

Ο σχεδιασμός της ΔΕΗ έχει ως αφετηρία τα 300 MW. Πρόκειται για το μέγεθος που βρίσκεται σήμερα στην ολοκλήρωση των συζητήσεων με τον hyperscaler. Ο Γιώργος Στάσσης έχει αναφερθεί στην πρώτη φάση των 300 MW, αφήνοντας παράλληλα ανοικτό το ενδεχόμενο μιας δεύτερης συμφωνίας για την επέκταση του project. Η αναμενόμενη διαδικασία είναι να προχωρήσει αρχικά η πρώτη εγκατάσταση και, αφού υπάρξει επιβεβαίωση της ζήτησης και των εμπορικών δεδομένων, να ακολουθήσει η επέκταση.

Αυτό έχει μεγάλη σημασία και για το χρηματοδοτικό μοντέλο.

Για την πρώτη φάση έχει αναφερθεί επένδυση περίπου 2,3 δισ. ευρώ, με τη ΔΕΗ να προορίζεται να επενδύσει περίπου 1,2 δισ. ευρώ και τον τεχνολογικό εταίρο να συμμετέχει στο υπόλοιπο σκέλος της επένδυσης. Η δεύτερη φάση, εφόσον ενεργοποιηθεί, είναι διαφορετική υπόθεση. Δεν αποτελεί σήμερα δεδομένο ούτε ως προς το χρονοδιάγραμμα ούτε ως προς το τελικό μέγεθος.

Εκεί όπου ήταν οι λιγνιτικές μονάδες

Η επιλογή του πρώην ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου για τοποθεσία εγκατάστασης του Data Center έχει ισχυρό συμβολισμό, αλλά κυρίως έχει πρακτική λογική.

Η Δυτική Μακεδονία διαθέτει αυτό που αναζητούν σήμερα οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας: διαθέσιμη γη, ενεργειακές υποδομές, δίκτυα, τεχνογνωσία και δυνατότητα μεγάλης κλίμακας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Η περιοχή που για δεκαετίες αποτέλεσε την καρδιά της λιγνιτικής παραγωγής της χώρας μπορεί να μετατραπεί σε κόμβο της οικονομίας του cloud και της AI.

Οι υποδομές της παλιάς ενεργειακής οικονομίας μπορούν να αποτελέσουν βάση για τις υποδομές της νέας ψηφιακής οικονομίας.

Το ρεύμα γίνεται ανταγωνιστικό πλεονέκτημα

Για τους hyperscalers το μεγαλύτερο πρόβλημα πλέον δεν είναι μόνο η εύρεση κατάλληλης έκτασης. Είναι η εξασφάλιση τεράστιας και σταθερής ηλεκτρικής ισχύος. Ένα data center 300 MW απαιτεί ισχύ που αντιστοιχεί σε τεράστιο ενεργειακό φορτίο. Εάν το project εξελιχθεί σε 1 GW, η κλίμακα γίνεται ακόμη μεγαλύτερη.

Εδώ ακριβώς βρίσκεται το πλεονέκτημα της ΔΕΗ.

Η εταιρεία δεν προσέρχεται στη διαπραγμάτευση μόνο ως ιδιοκτήτης γης ή developer. Διαθέτει παραγωγή ενέργειας, ΑΠΕ, δίκτυα και δυνατότητα συνδυασμού παραγωγής και κατανάλωσης. Ο σχεδιασμός του project προβλέπει modular ανάπτυξη, με επιμέρους μονάδες της τάξης των 75 MW, και ενεργειακή τροφοδοσία που θα στηρίζεται σε ΑΠΕ. Παράλληλα, βασικό στοιχείο είναι η αρχιτεκτονική behind the meter, ώστε να περιορίζεται η εξάρτηση από το ηλεκτρικό δίκτυο.

Για ένα φορτίο 300 MW, η ενεργειακή διάσταση δεν είναι απλώς μία παράμετρος του project. Είναι το ίδιο το project.

Η αναβολή της συνάντησης Παπαστεργίου – Guilfoyle

Στην ίδια αμερικανική εξίσωση εντάσσεται και η σημερινή συνάντηση του υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρη Παπαστεργίου με την Αμερικανίδα πρέσβειρα στην Αθήνα Kimberly Ann Guilfoyle, η οποία για τεχνικούς λόγους ενδέχεται να μετατεθεί.

Όπως είχε γράψει χθες το ICTPLUS.gr, στην ατζέντα της συνάντησης περιλαμβανόταν και το ζήτημα των αμερικανικών επενδύσεων σε ψηφιακές υποδομές, με τα data centers και την προσέλκυση μεγάλων αμερικανικών τεχνολογικών ομίλων να αποτελούν μέρος των θεμάτων που επρόκειτο να συζητηθούν.

Η αναβολή της συνάντησης δεν πρέπει, προφανώς,  να συνδεθεί με την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων της ΔΕΗ. Ωστόσο, η χρονική συγκυρία έχει τη σημασία της. Η κυβέρνηση βρίσκεται λίγες ημέρες πριν από τη ΔΕΘ, ενώ η ΔΕΗ βρίσκεται σε προχωρημένες συζητήσεις για ένα από τα μεγαλύτερα projects data center που έχουν σχεδιαστεί στην Ελλάδα.

Το γεγονός ότι οι αμερικανικές επενδύσεις σε ψηφιακές υποδομές είχαν ενταχθεί στην ατζέντα της συνάντησης δείχνει ότι το ζήτημα έχει πλέον περάσει από το επίπεδο των γενικών επαφών στο επίπεδο των συγκεκριμένων επενδυτικών σχεδίων.

Και εάν τελικά υπάρξει συμφωνία της ΔΕΗ με τον αμερικανικό hyperscaler, η αμερικανική διάσταση του project θα αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερο βάρος.

Το ερώτημα στην αγορά, αλλά και στο πολιτικό σκηνικό είναι ποιος θα είναι ο τεχνολογικός εταίρος. Το όνομα του hyperscaler δεν έχει επιβεβαιωθεί. Φυσικά μόνο εικασίες και δημοσιογραφικά σενάρια.

Από τον Φεβρουάριο είχε ανοίξει η συζήτηση με την Ουάσιγκτον

Από την πλευρά του ictplus.gr υπενθυμίζεται ότι στις 19 Φεβρουαρίου 2026, ο Κυριάκος Μητσοτάκης συναντήθηκε στο Νέο Δελχί, στο περιθώριο του AI Impact Summit, με τον ελληνικής καταγωγής Michael Kratsios, Βοηθό του Προέδρου των ΗΠΑ και Διευθυντή του Office of Science and Technology Policy του Λευκού Οίκου.

Σύμφωνα με το επίσημο ενημερωτικό σημείωμα του Μεγάρου Μαξίμου, η συζήτηση επικεντρώθηκε στις προοπτικές ελληνοαμερικανικής συνεργασίας στην τεχνολογία και την Τεχνητή Νοημοσύνη, καθώς και στις τεχνολογικές σχέσεις Ευρωπαϊκής Ένωσης και ΗΠΑ. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο ρυθμιστικό πλαίσιο για την επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνης στην κοινωνία, ενώ ο πρωθυπουργός έθεσε και το ζήτημα της προστασίας των ανηλίκων στο διαδίκτυο.

Στη συνάντηση τέθηκε, όμως, και ένα πολύ συγκεκριμένο ελληνικό project: η προοπτική δημιουργίας από τη ΔΕΗ ενός AI Gigafactory στη Δυτική Μακεδονία. Η αναφορά αυτή υπάρχει ρητά στην επίσημη ανακοίνωση του Μαξίμου και αποτελεί το πλέον ενδιαφέρον στοιχείο της συνάντησης σε σχέση με τη σημερινή συζήτηση για το μεγάλο data center της ΔΕΗ.

Με άλλα λόγια, η συζήτηση για το AI project της ΔΕΗ είχε ήδη φτάσει στο επίπεδο του Λευκού Οίκου από τον Φεβρουάριο, με τον Έλληνα πρωθυπουργό να την έχει θέσει απευθείας στον αρμόδιο Αμερικανό αξιωματούχο για την επιστήμη και την τεχνολογική πολιτική.

Φυσικά όλο το προηγούμενο σκηνικό δεν αποτελεί απόδειξη για την ταυτότητα του Ηyperscaler. Δείχνει όμως το επίπεδο της προετοιμασίας: η Ελλάδα αναζητά μεγάλες αμερικανικές επενδύσεις σε στρατηγικές ψηφιακές υποδομές και η ΔΕΗ επιχειρεί να εξασφαλίσει έναν παγκόσμιο τεχνολογικό εταίρο για το project της Δυτικής Μακεδονίας.

Το 1 GW αλλάζει τα δεδομένα. Η ΔΕΗ επενδύει €24 δισ. μέχρι το 2030

Τα 300 MW είναι το άμεσο αντικείμενο της συμφωνίας που συζητείται. Το 1 GW, όμως, είναι ο αριθμός που εξηγεί γιατί το project έχει προκαλέσει τόσο μεγάλο ενδιαφέρον. Εάν η δεύτερη φάση προχωρήσει, η εγκατεστημένη ισχύς θα υπερτριπλασιαστεί σε σχέση με την αρχική εγκατάσταση. Θα απαιτηθούν πρόσθετες επενδύσεις σε ενεργειακές υποδομές, ψύξη, τηλεπικοινωνίες, ασφάλεια και δίκτυα.

Σε ένα τέτοιο σενάριο, η Δυτική Μακεδονία θα μπορούσε να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικούς κόμβους data centers στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Το data center δεν είναι μεμονωμένο σχέδιο για τη ΔΕΗ. Εντάσσεται στο ευρύτερο επενδυτικό πρόγραμμα του ομίλου, το οποίο προβλέπει συνολικές επενδύσεις περίπου €24 δισ. έως το 2030. Η στρατηγική περιλαμβάνει ανάπτυξη ΑΠΕ, ενίσχυση δικτύων, αποθήκευση ενέργειας, τηλεπικοινωνίες και πλέον data centers.

Η μεταμόρφωση της ΔΕΗ αποτυπώνεται και στα οικονομικά της μεγέθη. Το προσαρμοσμένο EBITDA στο πρώτο εξάμηνο του 2026 ανήλθε σε περίπου €1,2 δισ., ενώ η εγκατεστημένη ισχύς από ΑΠΕ έχει ξεπεράσει τα 7 GW. Το ζητούμενο για τη Διοίκηση του Γιώργου Στάση δεν είναι πλέον μόνο να αυξήσει την παραγωγή καθαρής ενέργειας.

Είναι να αξιοποιήσει την ενέργεια ως βάση για νέες δραστηριότητες υψηλής προστιθέμενης αξίας. Τα data centers είναι η πιο χαρακτηριστική περίπτωση.

Η μεγάλη μάχη για την ηλεκτρική ισχύ. Το πολιτικό στοίχημα της ΔΕΘ

Η υπόθεση της Δυτικής Μακεδονίας δείχνει και κάτι ευρύτερο που συμβαίνει στην Ευρώπη. Η Τεχνητή Νοημοσύνη δημιουργεί έναν νέο ανταγωνισμό για την ηλεκτρική ενέργεια. Οι hyperscalers αναζητούν χώρες όπου μπορούν να εξασφαλίσουν ταυτόχρονα ενέργεια, δίκτυα, γη και συνδεσιμότητα.

Η ηλεκτρική ισχύς γίνεται πλέον εξίσου κρίσιμη με την οπτική ίνα.

Και η Ελλάδα επιχειρεί να αξιοποιήσει ακριβώς αυτόν τον συνδυασμό. Η ΔΕΗ, με το μέγεθος των ενεργειακών της υποδομών, έχει τη δυνατότητα να διεκδικήσει ρόλο που ένας συμβατικός developer data center δύσκολα μπορεί να παίξει.

Εάν οι διαπραγματεύσεις ολοκληρωθούν και υπάρξει αρχική συμφωνία, η ΔΕΘ αποτελεί ένα πιθανό σημείο για την ανακοίνωση της επένδυσης από τον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Το ενδεχόμενο αυτό, που κυκλοφορεί έντονα στην κυβερνητική πιάτσα, θα έδινε στην κυβέρνηση ένα ισχυρό πολιτικό αφήγημα: αμερικανική επένδυση, ενεργειακή μετάβαση, Δυτική Μακεδονία και Τεχνητή Νοημοσύνη.

Δεν είναι όμως ακόμη γεγονός. Ούτε η τελική συμφωνία έχει ανακοινωθεί ούτε έχει επιβεβαιωθεί ότι η ΔΕΘ θα αποτελέσει το σημείο της ανακοίνωσης.

Η ουσία βρίσκεται αλλού.

Η ΔΕΗ επιχειρεί να μετατρέψει μια περιοχή που αποτέλεσε επί δεκαετίες το κέντρο της λιγνιτικής παραγωγής σε υποδομή της νέας ψηφιακής οικονομίας. Τα 300 MW είναι η πρώτη δοκιμή. Το 1 GW είναι το μεγάλο στοίχημα. Και ο αμερικανικός hyperscaler είναι το κομμάτι του παζλ που ακόμη δεν έχει αποκαλυφθεί.

Από την στιγμή που όλα τα ανωτέρω οδηγήσουν σε συμφωνία, η επένδυση δεν θα είναι απλώς ένα ακόμη μεγάλο project της ΔΕΗ. Θα είναι ένα από τα πιο ξεκάθαρά δείγματα της μετάβασης της ελληνικής οικονομίας σε μία νέα εποχή, που αφήνει πίσω την κλασσική οικονομία και περνάει ξεκάθαρα στην οικονομία της γνώσης.

close menu