Μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις των τελευταίων ετών στις τηλεπικοινωνίες ανακοίνωσε η Nokia, παρουσιάζοντας την πρώτη εμπορική πλατφόρμα AI-native RAN, μια τεχνολογία που φιλοδοξεί να αλλάξει τον τρόπο λειτουργίας των δικτύων κινητής τηλεφωνίας και να αποτελέσει τη γέφυρα προς την εποχή του 6G.
Σε συνεργασία με την NVIDIA, η φινλανδική εταιρεία δεν περιορίζεται στην προσθήκη εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης πάνω στα υπάρχοντα δίκτυα. Αντίθετα, ενσωματώνει την AI στην ίδια τη λειτουργία του δικτύου πρόσβασης (Radio Access Network – RAN), δηλαδή στο τμήμα που συνδέει τις κεραίες με τις κινητές συσκευές.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι το δίκτυο θα μπορεί να «μαθαίνει», να προσαρμόζεται και να λαμβάνει αποφάσεις σε πραγματικό χρόνο για τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζεται τη διαθέσιμη χωρητικότητα, βελτιώνοντας σημαντικά την απόδοση χωρίς να απαιτούνται εκτεταμένες αλλαγές στον υπάρχοντα εξοπλισμό.
Περισσότερη χωρητικότητα χωρίς νέες κεραίες
Το βασικό πλεονέκτημα της νέας πλατφόρμας είναι ότι επιτρέπει στους τηλεπικοινωνιακούς παρόχους να αξιοποιήσουν πολύ καλύτερα το φάσμα συχνοτήτων που ήδη διαθέτουν.
Η Nokia εκτιμά ότι οι τεχνολογίες AI θα αυξήσουν τη φασματική απόδοση κατά περίπου 50% έως το 2027 και πάνω από 100% έως το 2028. Με απλά λόγια, οι εταιρείες κινητής θα μπορούν να εξυπηρετούν υπερδιπλάσια κίνηση δεδομένων στις ίδιες συχνότητες, χωρίς να χρειάζεται να αποκτήσουν νέο φάσμα ή να εγκαταστήσουν περισσότερες κεραίες.
Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η χρήση εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης, τα βίντεο υψηλής ανάλυσης, τα αυτόνομα οχήματα και οι βιομηχανικές εφαρμογές αυξάνουν συνεχώς τις απαιτήσεις στα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας.
Από το hardware στο λογισμικό
Ίσως ακόμη σημαντικότερη είναι η αλλαγή φιλοσοφίας που εισάγει η Nokia.
Μέχρι σήμερα, η αύξηση των επιδόσεων ενός δικτύου βασιζόταν κυρίως στην αντικατάσταση εξοπλισμού με νεότερες και ισχυρότερες μονάδες. Με τη νέα αρχιτεκτονική, μεγάλο μέρος της καινοτομίας μεταφέρεται στο λογισμικό.
Οι τηλεπικοινωνιακοί πάροχοι θα μπορούν να αναβαθμίζουν τις δυνατότητες των δικτύων τους μέσω συνδρομητικών ενημερώσεων λογισμικού, αποκτώντας νέους αλγορίθμους AI και βελτιώσεις στην απόδοση χωρίς να περιμένουν τον επόμενο κύκλο αντικατάστασης εξοπλισμού. Πρόκειται για ένα μοντέλο που θυμίζει περισσότερο τις υπηρεσίες cloud παρά τις παραδοσιακές τηλεπικοινωνίες.
Τρεις επιλογές για τους παρόχους
Η νέα πλατφόρμα έχει σχεδιαστεί ώστε κάθε πάροχος να μπορεί να προχωρήσει στον δικό του ρυθμό.
Η πρώτη επιλογή αφορά αναβάθμιση των υφιστάμενων σταθμών βάσης της Nokia με νέες μονάδες επιτάχυνσης που αξιοποιούν GPU της NVIDIA.
Η δεύτερη προβλέπει την εγκατάσταση αυτόνομων AI-RAN κόμβων, κατάλληλων για δίκτυα με αυξημένες ανάγκες χωρητικότητας.
Η τρίτη απευθύνεται σε εταιρείες που επενδύουν σε πλήρως cloud-native υποδομές, αξιοποιώντας τυποποιημένους διακομιστές υψηλών επιδόσεων.
Παράλληλα, η πλατφόρμα είναι πλήρως συμβατή με τα πρότυπα Open RAN, επιτρέποντας τη συνεργασία εξοπλισμού διαφορετικών κατασκευαστών και δίνοντας μεγαλύτερη ευελιξία στους παρόχους.
Το πρώτο βήμα προς το 6G
Η ανακοίνωση δεν αφορά άμεση εμπορική διάθεση. Οι πρώτες πιλοτικές εγκαταστάσεις προγραμματίζονται για το τέλος του 2026, ενώ η πλήρης εμπορική αξιοποίηση αναμένεται μέσα στο 2027.
Ωστόσο, για την αγορά των τηλεπικοινωνιών, η σημασία της ανακοίνωσης είναι πολύ μεγαλύτερη από ένα ακόμη νέο προϊόν. Η Nokia ουσιαστικά παρουσιάζει το μοντέλο πάνω στο οποίο αναμένεται να στηριχθούν τα δίκτυα της επόμενης δεκαετίας, όπου η τεχνητή νοημοσύνη δεν θα αποτελεί απλώς μία επιπλέον υπηρεσία, αλλά θα βρίσκεται στον πυρήνα της λειτουργίας τους.
Η συνεργασία της Nokia με τη NVIDIA εντάσσεται στη γενικότερη στρατηγική μετάβασης της βιομηχανίας προς τα λεγόμενα AI-native δίκτυα, τα οποία θεωρούνται βασική προϋπόθεση για την ανάπτυξη των μελλοντικών υπηρεσιών 6G και των εφαρμογών που θα απαιτούν εξαιρετικά υψηλές ταχύτητες, ελάχιστη καθυστέρηση και αυτόνομη διαχείριση των δικτύων.

