Η AI επηρεάζει την αμερικανικές εκλογές: 187 εκατ. δολάρια για πολιτικές διαφημίσεις, deepfakes και ψηφιακή παραπληροφόρηση
Η πολιτική προπαγάνδα αποκτά πλέον βιομηχανική παραγωγή. Με 187 εκατ. δολάρια σε καταγεγραμμένες διαφημίσεις τεχνητής νοημοσύνης, 289 διαφορετικά διαφημιστικά μηνύματα και ψηφιακές απεικονίσεις πολιτικών που μπορούν να εμφανίζονται να λένε όσα δεν είπαν ποτέ, οι αμερικανικές εκλογές μετατρέπονται σε πεδίο δοκιμής μιας νέας μορφής πολιτικής επιρροής. Και το πρόβλημα δεν σταματά στις προεκλογικές καμπάνιες: τα ίδια τα συστήματα AI που χρησιμοποιούν οι πολίτες για να ενημερωθούν παράγουν λανθασμένα εκλογικά στοιχεία.
Στις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου 2026, η μάχη για την ψήφο αποκτά μια νέα διάσταση: δεν αφορά μόνο τους υποψηφίους, τα προγράμματα και τα πολιτικά επιχειρήματα, αλλά και τον έλεγχο της πληροφορίας που φτάνει στον πολίτη. Η τεχνητή νοημοσύνη έχει ήδη περάσει στην παραγωγή πολιτικών διαφημίσεων, στη δημιουργία συνθετικών βίντεο, στην ανάλυση των ψηφοφόρων και στην εξατομικευμένη διαμόρφωση μηνυμάτων. Τα νεότερα στοιχεία του Wesleyan Media Project, με ημερομηνία 29 Οκτωβρίου, ανεβάζουν την καταγεγραμμένη δαπάνη για πολιτικές διαφημίσεις που δημιουργήθηκαν ή ενισχύθηκαν με εργαλεία AI στα 187 εκατ. δολάρια, έναντι περίπου 80 εκατ. δολαρίων που είχαν καταγραφεί τον Σεπτέμβριο. Ο αριθμός των σχετικών διαφημίσεων αυξήθηκε στις 289.
Η πολιτική προέλευση των δαπανών παρουσιάζει επίσης ενδιαφέρον. Περισσότερα από 169 εκατ. δολάρια, δηλαδή πάνω από το 90% του καταγεγραμμένου ποσού, συνδέονται με Ρεπουμπλικανούς υποψηφίους, κομματικές επιτροπές και οργανώσεις που τους υποστηρίζουν. Τα 187 εκατ. δολάρια αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία αν συγκριθούν με τη συνολική πολιτική διαφημιστική αγορά των ενδιάμεσων εκλογών, η οποία εκτιμάται ότι θα φτάσει τα 11,6 δισ. δολάρια. Η καταγεγραμμένη δαπάνη AI αντιστοιχεί περίπου στο 1,6% αυτής της αγοράς. Ωστόσο, τα δύο μεγέθη δεν είναι απολύτως συγκρίσιμα ως προς τη μεθοδολογία τους. Τα 187 εκατ. αφορούν διαφημίσεις που αναγνωρίστηκαν ως δημιουργημένες ή τροποποιημένες με AI και όχι το σύνολο των δαπανών των προεκλογικών μηχανισμών για τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης. Δεν περιλαμβάνουν κατ’ ανάγκη την ανάλυση δεδομένων, τα εργαλεία στόχευσης, την αυτοματοποίηση της επικοινωνίας και τις υπόλοιπες εφαρμογές που χρησιμοποιούνται στις καμπάνιες.
Επομένως, το πραγματικό οικονομικό αποτύπωμα της AI στην αμερικανική εκλογική διαδικασία είναι ευρύτερο από αυτό που αποτυπώνουν οι συγκεκριμένες διαφημιστικές καταγραφές.
Πολιτικές διαφημίσεις με κατασκευασμένες εικόνες και πρόσωπα
Η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης δεν περιορίζεται στη γρήγορη παραγωγή διαφημιστικού υλικού. Αλλάζει και το περιεχόμενο της πολιτικής αντιπαράθεσης. Στις διαφημίσεις που έχουν καταγραφεί περιλαμβάνονται συνθετικές απεικονίσεις πολιτικών προσώπων, όπως ο Ντόναλντ Τραμπ, η Κάμαλα Χάρις, ο Μπαράκ Ομπάμα, η Νάνσι Πελόζι και η Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτέζ. Ορισμένες χρησιμοποιούν σατιρικές ή υπερβολικές σκηνές, ενώ άλλες αξιοποιούν τεχνικές deepfake, παρουσιάζοντας πρόσωπα να λένε ή να κάνουν πράγματα που δεν συνέβησαν. Η τεχνολογία επιτρέπει την τροποποίηση πραγματικού οπτικοακουστικού υλικού, την αλλαγή φωνών, την προσθήκη προσώπων και τη δημιουργία ολόκληρων περιστατικών που εμφανίζονται ως πραγματικά. Μια πολιτική καμπάνια μπορεί πλέον να παράγει δεκάδες εκδοχές του ίδιου μηνύματος, να αλλάζει το σκηνικό και τους πρωταγωνιστές και να προσαρμόζει το περιεχόμενο ανάλογα με το κοινό στο οποίο απευθύνεται. Η παραγωγή πολιτικής διαφήμισης μετατρέπεται έτσι σε μια διαρκή διαδικασία δημιουργίας, δοκιμής και αναπροσαρμογής περιεχομένου.
Στο ρυθμιστικό πεδίο, οι ΗΠΑ εξακολουθούν να μην διαθέτουν ενιαία ομοσπονδιακή υποχρέωση επισήμανσης όλων των πολιτικών διαφημίσεων που χρησιμοποιούν AI. Οι σχετικές απαιτήσεις διαφέρουν από πολιτεία σε πολιτεία, δημιουργώντας ένα κατακερματισμένο πλαίσιο ελέγχου.
Τα chatbots δίνουν λάθος πληροφορίες στους ψηφοφόρους
Η άλλη πλευρά του προβλήματος αφορά τους ίδιους τους πολίτες που χρησιμοποιούν εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης για να ενημερωθούν πριν ψηφίσουν. Έρευνα της Washington Post, η οποία δημοσιεύθηκε τον Οκτώβριο, εξέτασε περισσότερους από 3.000 εκλογικούς οδηγούς που δημιουργήθηκαν από έξι δημοφιλή συστήματα: ChatGPT, Claude, Google AI Mode, Microsoft Copilot, Perplexity και Alexa+. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα συστήματα απέτυχαν να προσδιορίσουν τη σωστή εκλογική περιφέρεια του ψηφοφόρου στο 48% των απαντήσεων. Από εκείνα που προσδιόρισαν συγκεκριμένη περιφέρεια, το 22% έδωσε λανθασμένη απάντηση. Σε χαρακτηριστικό παράδειγμα, το ChatGPT συμπεριέλαβε σε εκλογικό οδηγό του Μιζούρι αναμέτρηση για τη Γερουσία που δεν διεξάγεται το 2026. Σε άλλες περιπτώσεις, τα συστήματα εμφάνισαν πρόσωπα που δεν ήταν υποψήφια στις συγκεκριμένες εκλογές ή έδωσαν ανακριβείς πληροφορίες για τις εκλογικές αναμετρήσεις. Η έρευνα αποκάλυψε και κάτι ακόμη πιο ανησυχητικό: μέρος των λανθασμένων πληροφοριών προερχόταν από ιστοσελίδες εκλογικής ενημέρωσης που είχαν δημιουργηθεί με εργαλεία AI. Τα chatbots αντλούσαν στοιχεία από αυτές και μετέφεραν τα αρχικά λάθη στις δικές τους απαντήσεις.
Σε δεύτερη έρευνα, που δημοσιεύθηκε στις 30 Οκτωβρίου, η Washington Post εξέτασε τη λειτουργία του Ballot Brief, μιας ιστοσελίδας που συγκεντρώνει στοιχεία υποψηφίων με τη βοήθεια αυτοματοποιημένων ψηφιακών πρακτόρων. Η ιστοσελίδα εμφανιζόταν ως πηγή στο 22% των απαντήσεων του ChatGPT και στο 75% των απαντήσεων του Copilot στα συγκεκριμένα τεστ.
Οι δημοσιογράφοι εντόπισαν ανακριβείς πληροφορίες για πολιτικούς, λανθασμένα στοιχεία για κοινοβουλευτικές επιτροπές και συγχώνευση διαφορετικών υποψηφίων σε ένα προφίλ. Μετά τη δημοσιοποίηση των ευρημάτων, η OpenAI και η Microsoft ανακοίνωσαν αλλαγές στον τρόπο επιλογής πηγών για τις εκλογικές απαντήσεις τους. Η Amazon, από την πλευρά της, ανέστειλε τη λειτουργία δημιουργίας εκλογικών οδηγών της Alexa+, μετά τα προβλήματα που εντοπίστηκαν.
Η πολιτική μικροστόχευση, τα νέα εργαλεία και τα data centers γίνονται και εκλογικό ζήτημα
Πέρα από τις διαφημίσεις, η τεχνητή νοημοσύνη δίνει στις προεκλογικές καμπάνιες τη δυνατότητα να αναλύουν μεγάλους όγκους δεδομένων και να διαμορφώνουν διαφορετικά μηνύματα για συγκεκριμένες ομάδες ψηφοφόρων. Δημογραφικά χαρακτηριστικά, γεωγραφικά δεδομένα, οικονομικές συνθήκες, ενδιαφέροντα και διαδικτυακή συμπεριφορά μπορούν να αξιοποιηθούν για την προσαρμογή της πολιτικής επικοινωνίας. Το ίδιο πολιτικό μήνυμα για την ακρίβεια, τη φορολογία, τη μετανάστευση ή την απασχόληση μπορεί να αποκτήσει διαφορετική διατύπωση ανάλογα με το κοινό στο οποίο απευθύνεται. Η τεχνολογία επιτρέπει επίσης τη γρήγορη παραγωγή και δοκιμή πολλών εκδοχών, ώστε οι καμπάνιες να αξιολογούν την ανταπόκριση των χρηστών. Η πρακτική αυτή προϋπήρχε της Generative AI. Αυτό που αλλάζει είναι η δυνατότητα αυτοματοποίησης και μαζικής εφαρμογής της, με μικρότερο κόστος και πολύ μεγαλύτερη ταχύτητα.
Η πολιτική αντιπαράθεση γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη δεν περιορίζεται στις προεκλογικές διαφημίσεις. Αφορά πλέον και τις υποδομές που απαιτούνται για την ανάπτυξή της. Στις εκλογές της 3ης Νοεμβρίου οι Αμερικανοί ψηφοφόροι καλούνται να αποφασίσουν και για τοπικές προτάσεις που αφορούν την εγκατάσταση και επέκταση data centers. Σύμφωνα με την καταγραφή του Ballotpedia, συνολικά 41 τοπικά μέτρα σε 10 πολιτείες τίθενται σε ψηφοφορία, ενώ η συνολική καταγραφή για το 2026 περιλαμβάνει τουλάχιστον 50 μέτρα σε 13 πολιτείες. Οι προτάσεις αφορούν περιορισμούς, αναστολές ή απαγορεύσεις νέων εγκαταστάσεων, αλλά και ρυθμίσεις που διευκολύνουν την ανάπτυξή τους.
Στο επίκεντρο βρίσκονται η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, οι ανάγκες των δικτύων, η χρήση νερού, οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις και τα οικονομικά οφέλη για τις τοπικές κοινωνίες. Η ανάπτυξη των υποδομών AI προϋποθέτει μεγάλες επενδύσεις σε υπολογιστικά κέντρα και ηλεκτρική ισχύ. Η αποδοχή τους, όμως, από τις τοπικές κοινωνίες δεν είναι δεδομένη. Το ζήτημα των data centers περνά από τις επενδυτικές ανακοινώσεις στα δημοτικά συμβούλια και πλέον στις κάλπες.
Η επόμενη ημέρα για τις δημοκρατίες
Οι αμερικανικές εκλογές του 2026 φέρνουν στο προσκήνιο τρία ζητήματα:
τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης από τους πολιτικούς μηχανισμούς, την αξιοπιστία των ψηφιακών πηγών ενημέρωσης και τον έλεγχο των τεχνολογικών υποδομών.
Η πολιτική διαφήμιση αποκτά δυνατότητες παραγωγής περιεχομένου που μέχρι πρόσφατα απαιτούσαν σημαντικούς οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους. Ταυτόχρονα, τα εργαλεία που χρησιμοποιούν οι πολίτες για την ενημέρωσή τους δεν εγγυώνται την ακρίβεια των πληροφοριών που παρέχουν. Η ευρωπαϊκή διάσταση είναι εξίσου σημαντική. Ο Κανονισμός για την Τεχνητή Νοημοσύνη και οι ευρωπαϊκοί κανόνες για τη διαφάνεια και τη στόχευση της πολιτικής διαφήμισης διαμορφώνουν ήδη ένα διαφορετικό πλαίσιο υποχρεώσεων. Η αμερικανική εμπειρία αποτελεί, συνεπώς, ένα σημαντικό πεδίο παρατήρησης για τις ευρωπαϊκές δημοκρατίες.
Το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο πόσα χρήματα επενδύονται στην πολιτική αξιοποίηση της AI. Είναι ποιος ελέγχει την προέλευση των μηνυμάτων, ποιος εγγυάται την ακρίβεια της πληροφορίας και ποιος λογοδοτεί όταν ένα συνθετικό περιεχόμενο παρουσιάζεται ως πραγματικό γεγονός.
Η τεχνητή νοημοσύνη δεν ψηφίζει.
Έχει, όμως, ήδη αποκτήσει σημαντικό ρόλο στον τρόπο με τον οποίο οι ψηφοφόροι ενημερώνονται, αξιολογούν τους υποψηφίους και διαμορφώνουν την πολιτική τους κρίση. Αυτό είναι το πραγματικό διακύβευμα των αμερικανικών εκλογών του 2026.
