Σημαντικές αλλαγές στους όρους ανάπτυξης και λειτουργίας των Data Centers στην Ελλάδα εισάγει το νέο νομοθετικό πλαίσιο, το οποίο προβλέπει ανταποδοτικό τέλος για τις περιοχές εγκατάστασης, υποχρεωτική κάλυψη σημαντικού μέρους της κατανάλωσης από νέες ΑΠΕ και αυξημένες οικονομικές εγγυήσεις για τη σύνδεση με το ηλεκτρικό σύστημα. Κεντρική ρύθμιση είναι η επιβολή ετήσιου ανταποδοτικού τέλους 15.000 ευρώ ανά MW μέγιστης ισχύος κατανάλωσης. Τα έσοδα θα κατευθύνονται στους οικιακούς καταναλωτές και στους δήμους όπου λειτουργούν οι εγκαταστάσεις. Έτσι, ένα data center ισχύος 100 MW θα καταβάλλει 1,5 εκατ. ευρώ ετησίως, ενώ για εγκατάσταση 200 MW το ποσό θα φτάνει τα 3 εκατ. ευρώ. Το τέλος υπολογίζεται βάσει της μέγιστης ισχύος και όχι της πραγματικής ετήσιας κατανάλωσης. Η συγκεκριμένη πρόβλεψη εισάγει έναν νέο μηχανισμό οικονομικής ανταποδοτικότητας, καθώς οι τοπικές κοινωνίες θα αποκομίζουν συγκεκριμένο οικονομικό όφελος από τη φιλοξενία μεγάλων ψηφιακών υποδομών.
Υποχρεωτική κάλυψη του 60% από νέες ΑΠΕ. Το κόστος σύνδεσης στους επενδυτές
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά την υποχρέωση κάλυψης τουλάχιστον 60% της ετήσιας κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Η απαίτηση δεν θα καλύπτεται απλώς με την αγορά πράσινης ενέργειας ή πιστοποιητικών προέλευσης. Το πλαίσιο προβλέπει αξιοποίηση νέων σταθμών ΑΠΕ, οι οποίοι θα πρέπει να πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις και να έχουν τεθεί σε λειτουργία έως την ηλεκτροδότηση του data center. Ιδιαίτερη σημασία αποκτούν τα αιολικά πάρκα και τα φωτοβολταϊκά σε συνδυασμό με συστήματα αποθήκευσης, καθώς μπορούν να συμβάλουν στην καλύτερη αντιστοίχιση της παραγωγής με τη συνεχή κατανάλωση των εγκαταστάσεων. Παράλληλα, προβλέπεται δυνατότητα αξιοποίησης διμερών συμβάσεων αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας (PPAs), με ειδικότερους όρους που θα καθοριστούν με υπουργική απόφαση.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι οι επενδυτές θα αναλαμβάνουν το κόστος σύνδεσης και των αναγκαίων έργων ενίσχυσης του ηλεκτρικού συστήματος, όταν αυτά προκαλούνται αποκλειστικά από τη σύνδεση των εγκαταστάσεών τους. Επιπλέον, εισάγεται εγγυητική επιστολή 200.000 ευρώ ανά MW. Για ένα data center ισχύος 100 MW, η εγγύηση φτάνει τα 20 εκατ. ευρώ, αυξάνοντας τις χρηματοοικονομικές απαιτήσεις πριν από την εξασφάλιση της σύνδεσης. Οι ρυθμίσεις αποσκοπούν στον περιορισμό αιτημάτων που δεσμεύουν ηλεκτρικό χώρο χωρίς επαρκή επενδυτική ωριμότητα, αλλά και στην αποφυγή μεταφοράς του σχετικού κόστους στους υπόλοιπους καταναλωτές.
Αλλαγές στη διαδικασία σύνδεσης. Ενας χρόνος προσαρμογής και νέα δεδομένα
Προβλέπεται επίσης μεγαλύτερη ευελιξία στην έκδοση Προσφορών Σύνδεσης από τον ΔΕΔΔΗΕ για εγκαταστάσεις που αποτελούν ενιαία λειτουργική μονάδα, με συνολική ισχύ έως 40 MW. Η προθεσμία αποδοχής της Προσφοράς Σύνδεσης αυξάνεται από δύο σε τρεις μήνες, ενώ η διάρκεια ισχύος της παραμένει τριετής. Για ιδιαίτερα μεγάλες εγκαταστάσεις, με αιτήματα σύνδεσης άνω των 200 MW, προβλέπονται ειδικότερες προϋποθέσεις ενεργειακής κάλυψης και ανάπτυξης νέων μονάδων παραγωγής και αποθήκευσης. Οι νέες υποχρεώσεις λαμβάνουν υπόψη και τις επενδύσεις που έχουν ήδη προχωρήσει στη διαδικασία σύνδεσης. Για εγκαταστάσεις που διαθέτουν Προσφορά Σύνδεσης ή έχουν υπογράψει Σύμβαση Σύνδεσης προβλέπεται μεταβατική προθεσμία δώδεκα μηνών για την υποβολή των νέων απαιτούμενων δικαιολογητικών.
Παράλληλα, διευρύνεται το Μητρώο Κέντρων Δεδομένων, ενώ προβλέπεται δημοσιοποίηση στοιχείων για τη διαθέσιμη δυναμικότητα σύνδεσης και την εξέλιξη των σχετικών αιτημάτων. Οι αλλαγές έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα επιδιώκει να προσελκύσει μεγάλες επενδύσεις σε data centers, cloud και υποδομές Τεχνητής Νοημοσύνης. Η διαθεσιμότητα ηλεκτρικής ισχύος αποτελεί πλέον καθοριστικό παράγοντα για την επιλογή τοποθεσίας και την υλοποίηση τέτοιων έργων. Το νέο πλαίσιο διαμορφώνει τρεις βασικές υποχρεώσεις για τους επενδυτές: νέα παραγωγή πράσινης ενέργειας, κάλυψη του κόστους των αναγκαίων ενεργειακών υποδομών και οικονομική ανταποδοτικότητα προς τις τοπικές κοινωνίες. Η αποτελεσματικότητά του θα κριθεί από την ταχύτητα των αδειοδοτήσεων, τη διαθεσιμότητα ηλεκτρικού χώρου και την ικανότητα του ενεργειακού συστήματος να υποστηρίξει τις νέες εγκαταστάσεις. Το ζητούμενο είναι να αναπτυχθεί στην Ελλάδα μια ισχυρή αγορά Data Centers, χωρίς το ενεργειακό και περιβαλλοντικό κόστος της ανάπτυξής της να μεταφέρεται στους υπόλοιπους καταναλωτές και στις τοπικές κοινωνίες. Οι παραπάνω ρυθμίσεις περιγράφουν το νομοθετικό πλαίσιο όπως κατατέθηκε στη Βουλή και τελούν υπό την επιφύλαξη της ψήφισης και δημοσίευσής του.
