Ισχυρό αποτύπωμα στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία αποκτούν οι ελληνικές επιχειρήσεις πληροφορικής και τεχνολογίας, με παρουσία σε προγράμματα που καλύπτουν την κυβερνοάμυνα, τις στρατιωτικές επικοινωνίες, την τεχνητή νοημοσύνη, τα δορυφορικά συστήματα και τις αυτόνομες εφαρμογές. Η ελληνική συμμετοχή εκτείνεται σε 35 από τα 57 έργα που εγκρίθηκαν το 2025 στο πλαίσιο του European Defence Fund (EDF), ενώ η συνολική καταγραφή της περιόδου 2021-2025 αποτυπώνει 306 συμμετοχές ελληνικών φορέων.
Τα στοιχεία αναδεικνύουν μια νέα αγορά για τις ελληνικές επιχειρήσεις τεχνολογίας. Δεν πρόκειται μόνο για την παραδοσιακή αμυντική βιομηχανία, αλλά για ένα ευρύτερο πεδίο στο οποίο το λογισμικό, οι τηλεπικοινωνίες, η κυβερνοασφάλεια και η επεξεργασία δεδομένων αποτελούν κρίσιμα συστατικά των σύγχρονων στρατιωτικών συστημάτων.
Σύμφωνα με την καταγραφή του ΕΛΙΑΜΕΠ, 88 ελληνικοί φορείς συμμετείχαν συνολικά σε έργα του EDF κατά την πενταετία 2021-2025. Από αυτούς, σημαντικός αριθμός είναι επιχειρήσεις πληροφορικής, ηλεκτρονικών και αμυντικής τεχνολογίας, ενώ στην καταγραφή περιλαμβάνονται επίσης πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα.
Οι πρωταγωνιστές της ελληνικής συμμετοχής
Την υψηλότερη παρουσία μεταξύ των ελληνικών φορέων εμφανίζει η Integrated Systems Development (ISD), με 28 συμμετοχές σε ευρωπαϊκά αμυντικά έργα την περίοδο 2021-2025. Η εταιρεία δραστηριοποιείται στην ανάπτυξη και ολοκλήρωση σύνθετων πληροφοριακών και τεχνολογικών συστημάτων. Το 2025 συμμετείχε σε επτά έργα, καταγράφοντας ιδιαίτερα ενεργή παρουσία στις ευρωπαϊκές κοινοπραξίες.
Ακολουθεί η INTRACOM DEFENSE (IDE), με 19 συμμετοχές στην πενταετία. Η εταιρεία αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ελληνικούς φορείς αμυντικής τεχνολογίας, με δραστηριότητα στις στρατιωτικές επικοινωνίες, στα ηλεκτρονικά συστήματα, στα συστήματα διοίκησης και ελέγχου και στην ανάπτυξη ολοκληρωμένων αμυντικών λύσεων.
Η Satways καταγράφει 12 συμμετοχές. Η τεχνογνωσία της επικεντρώνεται στις γεωχωρικές εφαρμογές, στα συστήματα επιχειρησιακής διαχείρισης και στην αξιοποίηση δεδομένων για την παρακολούθηση συμβάντων και την υποστήριξη αποφάσεων. Οι εφαρμογές αυτές έχουν σημασία για την επιτήρηση περιοχών, τη διαχείριση κρίσεων και τον επιχειρησιακό συντονισμό.
Η Space Hellas και η IKnowHow καταγράφουν από 11 συμμετοχές η καθεμία. Η πρώτη έχει αναπτύξει δραστηριότητα στις τηλεπικοινωνίες, στις δικτυακές υποδομές, στην κυβερνοασφάλεια και στην ολοκλήρωση συστημάτων. Η δεύτερη δραστηριοποιείται στην ανάπτυξη λογισμικού και εξειδικευμένων τεχνολογικών εφαρμογών για σύνθετα έργα.
Η AKMON ακολουθεί με εννέα συμμετοχές στην πενταετία, ενώ η Sotiria Technology καταγράφει έξι. Η Planetek Hellas και η Teletel Aerospace and Defence έχουν από τέσσερις συμμετοχές, ενώ η Eight Bells Hellas καταγράφει τρεις.
Στο ευρύτερο ελληνικό οικοσύστημα αμυντικής τεχνολογίας συμμετέχουν επίσης η Prisma Electronics, η EXUS Software, η Qubitech, η Circuits Integrated Hellas, η CDXI Solutions, η Terra Spatium, η Hellas Sat, η Altus LSA και η SVK Robotics Group.
Κυβερνοάμυνα, 5G και ναυτικά συστήματα
Χαρακτηριστική περίπτωση της ελληνικής τεχνολογικής συμμετοχής αποτελεί η Space Hellas, η οποία έχει ανακοινώσει συνεργασίες σε τρία σημαντικά ευρωπαϊκά προγράμματα.
Το CITADEL Range, με προϋπολογισμό 60 εκατ. ευρώ, αφορά τη δημιουργία πανευρωπαϊκής υποδομής για ασκήσεις κυβερνοάμυνας. Στόχος είναι η προσομοίωση σύνθετων κυβερνοεπιθέσεων και η εκπαίδευση εξειδικευμένων ομάδων στην αντιμετώπισή τους. Η Space Hellas συμμετέχει στην ολοκλήρωση και στην πρωτοτυποποίηση της υποδομής.
Το 5G COMPAD 2.0, προϋπολογισμού 38 εκατ. ευρώ, αφορά την ανάπτυξη προηγμένων στρατιωτικών επικοινωνιών με αξιοποίηση δικτύων 5G και διασύνδεση διαφορετικών συστημάτων. Η ασφάλεια των επικοινωνιών και η διαλειτουργικότητα αποτελούν βασικές προϋποθέσεις του έργου.
Το NEREUS, με προϋπολογισμό 64 εκατ. ευρώ, αφορά την ανάπτυξη ολοκληρωμένων τεχνολογικών συστημάτων για τον ναυτικό πόλεμο. Η Space Hellas συνεργάζεται με τη γαλλική Naval Group, συνεισφέροντας σε ζητήματα ασφάλειας πληροφοριακών υποδομών και αξιολόγησης κινδύνων.
Στα προγράμματα στρατιωτικών επικοινωνιών συμμετέχει επίσης η Eight Bells Hellas, μέσω του 5G COMPAD, μαζί με μεγάλους ευρωπαϊκούς ομίλους, μεταξύ των οποίων η Saab, η Rheinmetall, η Nokia, η Ericsson και η Thales.
Η παρουσία της ελληνικής τεχνογνωσίας επεκτείνεται και στις γεωχωρικές εφαρμογές. Η Planetek Hellas αξιοποιεί δορυφορικά δεδομένα, εικόνες παρατήρησης της Γης και τεχνολογίες γεωπληροφορικής, με εφαρμογές στην επιτήρηση, στην παρακολούθηση κρίσιμων υποδομών και στην παραγωγή επιχειρησιακών πληροφοριών. Στο EDF 2024 συμμετείχε στο έργο ARGOS.
Η Teletel Aerospace and Defence δραστηριοποιείται σε ηλεκτρονικά και υπολογιστικά συστήματα για αεροδιαστημικές και αμυντικές εφαρμογές, ενώ η Satways αναπτύσσει τεχνολογίες γεωχωρικής πληροφόρησης και επιχειρησιακής διαχείρισης.
306 συμμετοχές σε πέντε χρόνια
Η συνολική εικόνα του EDF για την Ελλάδα αποτυπώνει τη διεύρυνση της συμμετοχής. Κατά την περίοδο 2021-2025 καταγράφηκαν 306 συμμετοχές ελληνικών φορέων σε ευρωπαϊκά αμυντικά έργα. Η κατανομή ήταν 67 συμμετοχές το 2021, 45 το 2022, 66 το 2023, 60 το 2024 και 68 το 2025.
Οι 306 συμμετοχές δεν αντιστοιχούν σε 306 διαφορετικά έργα ή επιχειρήσεις, καθώς ο ίδιος φορέας μπορεί να συμμετέχει σε περισσότερες κοινοπραξίες. Συνολικά, οι 88 ελληνικοί φορείς συγκροτούν ένα οικοσύστημα που περιλαμβάνει επιχειρήσεις, ερευνητικά κέντρα και πανεπιστήμια.
Η εικόνα έχει και μια αδύναμη πλευρά. Σχεδόν το 45% των ελληνικών φορέων εμφανίζεται να έχει συμμετάσχει μόνο μία φορά κατά την πενταετία. Αυτό σημαίνει ότι η εξασφάλιση μιας θέσης σε ευρωπαϊκό πρόγραμμα δεν οδηγεί αυτομάτως σε διαρκή παρουσία στην αμυντική αγορά.
Το κρίσιμο ζήτημα είναι η μετάβαση από την έρευνα στην παραγωγή. Η συμμετοχή σε ένα χρηματοδοτούμενο πρόγραμμα δεν εγγυάται παραγγελίες, εμπορική αξιοποίηση ή εξαγωγές. Απαιτείται η ανάπτυξη προϊόντων που θα μπορούν να ενταχθούν σε πραγματικά αμυντικά συστήματα και να καλύψουν τις ανάγκες των ευρωπαϊκών ενόπλων δυνάμεων.
Για τις ελληνικές επιχειρήσεις πληροφορικής, η νέα ευρωπαϊκή αμυντική αγορά ανοίγει πεδίο δραστηριότητας πολύ πέρα από τις παραδοσιακές προμήθειες λογισμικού και τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών. Η κυβερνοάμυνα, οι ασφαλείς επικοινωνίες, η τεχνητή νοημοσύνη, τα δορυφορικά δεδομένα και τα αυτόνομα συστήματα αποτελούν τεχνολογικούς τομείς στους οποίους μπορούν να διεκδικήσουν ουσιαστικό ρόλο.
Το ζητούμενο για την ελληνική οικονομία είναι πλέον η δημιουργία μιας σταθερής αμυντικής τεχνολογικής βάσης, ικανής να μετατρέπει την ερευνητική συμμετοχή σε βιομηχανική παραγωγή, συμβάσεις και εξαγωγές. Η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση προσφέρει την αφετηρία. Η εμπορική και παραγωγική αξιοποίηση θα κρίνει εάν η ελληνική πληροφορική θα αποκτήσει μόνιμη θέση στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία
