Το Alba Graduate Business School του Αμερικανικού Κολλεγίου Ελλάδος (ACG) υποδέχθηκε τη Δευτέρα, 20 Απριλίου 2026 τον διακεκριμένο Καθηγητή James Bacchus για μια παρουσίαση του νέου του βιβλίου Democracy for a Sustainable World: The Path from the Pnyx (Cambridge University Press, 2025 – Financial Times Best Book). Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στο ACG Events Hall, στο πλαίσιο της σειράς Theodore Papalexopoulos Sustainability Dialogues, συγκεντρώνοντας ακαδημαϊκούς, φοιτητές και φοιτήτριες και εκπροσώπους της ευρύτερης κοινότητας.
Το πλαίσιο της εκδήλωσης
Την εκδήλωση άνοιξε ο Πρόεδρος του ACG, Dr. Edward Wingenbach, ο οποίος αναφέρθηκε σε δύο κρίσιμες και αλληλένδετες τάσεις που διαμορφώνουν το παγκόσμιο περιβάλλον: την ενίσχυση του αυταρχισμού και τη δυσκολία επίτευξης των στόχων βιωσιμότητας. Στον πυρήνα και των δύο, υπογράμμισε, βρίσκεται η ανάγκη για ουσιαστική και συμπεριληπτική συμμετοχή των πολιτών, στοιχείο άρρηκτα συνδεδεμένο με τη δημοκρατία και τον ρόλο της φιλελεύθερης εκπαίδευσης.
Το βιβλίο
Το βιβλίο πραγματεύεται ένα θεμελιώδες ερώτημα: μπορεί η δημοκρατία να παραμείνει λειτουργική, συμπεριληπτική και αποτελεσματική σε έναν κόσμο όπου η βιωσιμότητα αποτελεί υπαρξιακή πρόκληση; Αντλώντας από ένα ευρύ φάσμα στοχαστών, ο Bacchus προτείνει ένα μοντέλο συμμετοχικής και διαβουλευτικής δημοκρατίας εμπνευσμένο από την Αρχαία Αθήνα, όπου η ενεργός συμμετοχή των πολιτών και ο δημόσιος διάλογος αποτελούσαν θεμέλιο της συλλογικής ζωής.
Κατά την ομιλία του, ο Καθηγητής James Bacchus ανέφερε: «Σε μια περίοδο εντεινόμενης παγκόσμιας γεωπολιτικής αβεβαιότητας, το βιβλίο επιχειρεί να αναδείξει την ανάγκη επείγουσας αλλά και ρεαλιστικής προσαρμογής των δημοκρατιών μας, ώστε να ανταποκριθούν στις προκλήσεις της βιωσιμότητας και της συμπερίληψης».
Τα κεντρικά θέματα της συζήτησης
Η ένταση ανάμεσα στις υφιστάμενες δομές παγκόσμιας διακυβέρνησης και η ανάγκη για νέες μορφές νομιμοποίησης και συμμετοχής βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης. Τέθηκε, επίσης, το ερώτημα του κατά πόσο θεσμοί όπως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου (ΠΟΕ) μπορούν να προσαρμοστούν στις απαιτήσεις της εποχής ή αν απαιτείται η οικοδόμηση μιας νέας μορφής διεθνούς συνεργασίας.
Παράλληλα, αναδείχθηκε το κρίσιμο ζήτημα του ρόλου των επιχειρήσεων στη δημοκρατική μετάβαση: μπορούν οι επιχειρήσεις να εξελιχθούν σε πιο συμμετοχικές δομές που ενισχύουν τη φωνή εργαζομένων και κοινωνικών εταίρων ή παραμένουν εγκλωβισμένες στη μονοδιάστατη λογική της μετοχικής απόδοσης;
Η συζήτηση που ακολούθησε, με τη συμμετοχή του Καθηγητή Bacchus, του Προέδρου του ACG Dr. Wingenbach και της Associate Professor Effie Fokas, επικεντρώθηκε στις προϋποθέσεις για ουσιαστική δημοκρατική συμμετοχή. Συγκεκριμένα, δόθηκε έμφαση στο ότι δεν αρκεί απλώς να ενθαρρύνεται η συμμετοχή, αλλά απαιτείται θεσμική υποστήριξη και η διαμόρφωση κατάλληλων συνθηκών. Σε αυτές περιλαμβάνονται η ποιοτική εκπαίδευση, η καλλιέργεια της κριτικής σκέψης, καθώς και η ύπαρξη δομών που διευκολύνουν τη συμπεριληπτική και αποτελεσματική λήψη αποφάσεων. Ιδιαίτερη σημασία δόθηκε, επίσης, στον ρόλο της φιλελεύθερης εκπαίδευσης ως θεμέλιο για τη διαμόρφωση ενεργών και υπεύθυνων πολιτών.
Παράλληλα, η συζήτηση ανέδειξε την ανάγκη επαναφοράς ενός ουσιαστικού δημόσιου διαλόγου, φωτίζοντας τις σύγχρονες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η δημοκρατία, όπως η πόλωση και η διάδοση της παραπληροφόρησης. Επιπρόσθετα, υπογραμμίστηκε η σημασία της δια ζώσης επικοινωνίας ως μέσου γεφύρωσης διαφορών και οικοδόμησης εμπιστοσύνης.
Τη συζήτηση ακολούθησε ανοιχτό Q&A με το κοινό, κατά τη διάρκεια του οποίου τέθηκαν σημαντικά ζητήματα εκπροσώπησης και συμπερίληψης. Την εν λόγω συζήτηση συντόνισε ο Καθηγητής Marketing του Alba Graduate Business School και κάτοχος του “The Theodore Papalexopoulos Chair in Sustainability”, Παύλος Βλάχος.
Η επιλογή της Αθήνας και η συμβολική σύνδεση με την Πνύκα, τον ιστορικό τόπο γέννησης της άμεσης δημοκρατίας, προσέδωσαν ιδιαίτερο συμβολισμό στην εκδήλωση, γεφυρώνοντας το παρελθόν με το παρόν και αναδεικνύοντας τη διαρκή ανάγκη επανανοηματοδότησης της συλλογικής συμμετοχής. Όπως υπογράμμισε ο Καθηγητής Bacchus, η ανανέωση της δημοκρατίας ίσως ξεκινά από μία απλή αλλά καθοριστική παραδοχή: την εμπιστοσύνη στην ικανότητα των ίδιων των πολιτών να διαμορφώνουν το μέλλον τους.
Ο Καθηγητής James Bacchus είναι Distinguished University Professor of Global Affairs και Director του Center for Global Economic and Environmental Opportunity στο University of Central Florida. Υπήρξε μέλος του Κογκρέσου των ΗΠΑ και Πρόεδρος του Appellate Body του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ).
Συνδιοργανωτές: Theodore Papalexopoulos Sustainability Dialogues, Institute for Hellenic Growth and Prosperity και The Demos Center του ACG.
