Το υπουργείο Εθνικής Άμυνας παρουσίασε στην Επιτροπή Εξοπλιστικών Προγραμμάτων της Βουλής το μεγάλο και σύνθετο έργο εξοπλιστικών προγραμμάτων με συνολικό κόστος περίπου 5 δισ. ευρώ. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο σχεδιασμός του ολοκληρωμένου εθνικού αντιαεροπορικού θόλου, γνωστού ως «Ασπίδα του Αχιλλέα», που αποτελεί βασική προτεραιότητα στον στρατηγικό σχεδιασμό της χώρας. Από το συνολικό πακέτο, περίπου 3 δισ. ευρώ αφορούν τα συστήματα που θα απαρτίζουν τον γνωστό ήδη «Θόλο».
Ο «Θόλος» προορίζεται να καλύψει όλο τον ελληνικό εναέριο χώρο απέναντι σε διαφορετικές απειλές, όπως βαλλιστικούς και τακτικούς πυραύλους, αεροσκάφη και μαχητικά, μη επανδρωμένα αεροσκάφη και drones καμικάζι, καθώς και πυραύλους cruise, με δυνατότητα μελλοντικής επέκτασης για αντιμετώπιση ναυτικών ή άλλων στρατηγικών απειλών. Ο σχεδιασμός του βασίζεται στη δημιουργία ενός «πολυστρωματικού ενοποιημένου συστήματος» που λειτουργεί σε δίκτυο, συνδέοντας όλα τα επιμέρους υποσυστήματα ώστε να μοιράζονται δεδομένα ραντάρ και να παρέχουν ταυτόχρονα άμεση αντίδραση σε εκατοντάδες στόχους.
Τα Συστήματα, Λειτουργίες και ο Προϋπολογισμός του «Θόλου»
Ο αντιαεροπορικός «Θόλος» αποτελείται από τρία βασικά επίπεδα άμυνας. Το πρώτο επίπεδο περιλαμβάνει συστήματα κοντινής εμβέλειας όπως το Spyder και τα SkyCeptor/David’s Sling, τα οποία μπορούν να αναχαιτίσουν drones, πυραύλους cruise και στόχους χαμηλού ύψους. Το δεύτερο επίπεδο καλύπτει τη μέση εμβέλεια με συστήματα όπως το Barak MX, ικανά να αντιμετωπίσουν βαλλιστικούς και τακτικούς πυραύλους, αεροσκάφη και UAV που περνούν τα κοντινά συστήματα. Το τρίτο επίπεδο αξιοποιεί τα υπάρχοντα συστήματα Patriot για την προστασία από βαλλιστικούς πυραύλους μεγάλης εμβέλειας και στρατηγικούς στόχους.
Όλα τα επίπεδα συνδέονται σε ένα κεντρικό δίκτυο μάχης, επιτρέποντας ταυτόχρονη παρακολούθηση και επιλογή της βέλτιστης αντίδρασης για κάθε απειλή. Τα συστήματα ενσωματώνουν ραντάρ υψηλής ανάλυσης, συστήματα εντοπισμού και αναγνώρισης στόχων, και επικοινωνία real-time με τις Ένοπλες Δυνάμεις και το ΝΑΤΟ. Ο «Θόλος» λειτουργεί σαν μια ενιαία «ομπρέλα ασφαλείας», παρέχοντας προστασία από μικρά drones έως βαλλιστικούς πυραύλους μεγάλης εμβέλειας.
Πέρα από τον αντιαεροπορικό «Θόλο» τα συστήματα περιλαμβάνουν:
- την αναβάθμιση του στόλου των F‑16 Block 50 σε πιο σύγχρονες διαμορφώσεις με νέα ραντάρ, υπολογιστές αποστολής και Link‑16
- την υποστήριξη και συντήρηση των μεταφορικών αεροσκαφών C‑27J Spartan
- τον εκσυγχρονισμό του στόλου φρεγατών ΜΕΚΟ
- την ενίσχυση των υποδομών στη βάση της Ανδραβίδας για τα F‑35
Ο συνολικός προϋπολογισμός των περίπου 5 δισ. ευρώ κατανέμεται ως εξής:
- ο αντιαεροπορικός «Θόλος» καλύπτει περίπου 3 δισ. ευρώ,
- η αναβάθμιση των F‑16 Block 50 κοστίζει περίπου 1,1 δισ. ευρώ,
- η υποστήριξη των C‑27J Spartan στα 250 εκατ. ευρώ,
- ο εκσυγχρονισμός των φρεγατών ΜΕΚΟ περίπου 400 εκατ. ευρώ, και
- οι υποδομές για τα F‑35 περίπου 250 εκατ. ευρώ.
Η διαδικασία προχωρά πρώτα με τη συζήτηση και έγκριση στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή, στη συνέχεια τα προγράμματα θα τεθούν προς κύρωση στην Ολομέλεια της Βουλής. Μετά την έγκριση, θα υπογραφούν οι συμβάσεις από τη Γενική Διεύθυνση Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων (ΓΔΑΕΕ). Η Ελλάδα προωθεί αυτή την επιλογή εξοπλισμών λόγω της αλλαγής του γεωπολιτικού περιβάλλοντος στην Ανατολική Μεσόγειο, όπου τα παλαιότερα συστήματα δεν θεωρούνται πλέον επαρκή, και με στόχο να καταστεί πιο αξιόπιστος εταίρος εντός των δομών του ΝΑΤ
