του Γιάννη Χαλαβαζή.
Το τελευταίο διάστημα υπάρχει έντονη κινητικότητα γύρω από το μεγαλόπνοο σχέδιο της ΔΕΗ να δημιουργήσει ένα υπερ‑data center στη Δυτική Μακεδονία. Οι συζητήσεις της Διοίκησης με ΗΠΑ που βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, αφορούν όχι απλά την κατασκευή ενός τεχνολογικού έργου, αλλά σε μια προσπάθεια της ελληνικής εταιρείας να προσελκύσει παγκόσμιους τεχνολογικούς κολοσσούς. Στόχος να συμπράξουν στο έργο, που θα ξεκινήσει ως μονάδα 300 MW και να επεκταθεί σε 1 GW, με επενδύσεις, που θα μπορούσαν συνολικά να ξεπεράσουν τα 8 με 9 δισ. ευρώ εφόσον γίνει και η δεύτερη φάση του giga data center.
Σύμφωνα με τις «μη-ανακοινώσεις» ο επικεφαλής της ΔΕΗ Γιώργος Στάσσης έχει εντείνει τις επαφές σε διεθνές επίπεδο. Συμμετέχοντας σε κλειστές συζητήσεις και εκδηλώσεις όπου έχει την ευκαιρία να προβάλει τον ελληνικό κόμβο ως στρατηγική επιλογή για παγκόσμιες υποδομές cloud και AI. Ξεκινώντας από το πρόσφατο World Economic Forum στο Νταβός ο Γιώργος Στάσσης διεξήγε υψηλού επιπέδου συνομιλίες με βασικούς παίκτες του διεθνούς επιχειρηματικού και ενεργειακού κόσμου. Στόχος να συζητήσει όχι μόνο επενδύσεις σε καθαρή ενέργεια και data centers αλλά και την ευρύτερη στρατηγική θέση της Ελλάδας στη νέα ψηφιακή εποχή.
Τα «σήματα» που λαμβάνει η ΔΕΗ από αυτές τις επαφές στις ΗΠΑ, και σύμφωνα με τελευταίες λεπτομέρειες, είναι θετικά. Η εταιρεία δέχεται ζωηρό ενδιαφέρον από hyperscalers του εξωτερικού, που ήδη διαχειρίζονται μεγάλης ισχύος data centers και cloud υπηρεσίες, και εξετάζουν την Ελλάδα ως πιθανό «next big thing» για επέκταση εκτός ΗΠΑ. Αν και δεν κατονομάζονται επισήμως συγκεκριμένα ονόματα, το φάσμα των πιθανών εταιρειών που εμπλέκονται στις συζητήσεις περιλαμβάνει ονόματα όπως η Amazon Web Services, η Microsoft, η Google, η Meta, η OpenAI και η Oracle. Είναι όλοι «παίκτες» με τεράστια διαθέσιμα κεφάλαια και διεθνή παρουσία στην αγορά υποδομών και υπηρεσιών cloud.
Το μεγάλο δημόσιο έργο cloud υποδομών των 100+εκατ. ευρώ
Στο παρασκήνιο, αυτό το «κυνήγι» του ενδιαφέροντος των hyperscalers είναι περισσότερο από μια απλή επιχειρηματική συζήτηση. Αν οι συμφωνίες προχωρήσουν, τότε η ΔΕΗ θα δημιουργήσει μια εταιρεία ειδικού σκοπού (SPV) για το data center, όπου μπορεί να έχει θέση και η ίδια η μετοχική συμμετοχή των ενδιαφερομένων, ένα μοντέλο που προσελκύει και τις τράπεζες για συμμετοχή στη χρηματοδότηση.
Παράλληλα με αυτή την «υπερατλαντική» προσπάθεια στην Ελλάδα έχει ξεκινήσει νέο μεγάλο έργο τεχνολογικών υποδομών που αποκαλύπτει το πώς η χώρα επιδιώκει να ενισχύσει τις δικές της ψηφιακές δυνατότητες, με τη Διοίκηση της ΔΕΗ να δείχνει ενδιαφέρον. Αφορά στην Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, που έχει προκηρύξει διαγωνισμό στα 102 εκατ. ευρώ για την αναβάθμιση των υπηρεσιών «ιδιωτικού cloud» του κράτους, με στόχο να ενισχυθεί η ασφάλεια, η διαθεσιμότητα και η ανθεκτικότητα των δημοσίων πληροφοριακών συστημάτων.
Ελάχιστα τα Data Centers Μιλάμε για Μαζική Διαχείριση Δεδομένων
Το συγκεκριμένο μεγάλο δημόσιο έργο αφορά σε ισχυρές υποδομές και συστήματα, με λειτουργία στην Ελλάδα, που θα διαχειρίζονται δεδομένα του δημοσίου, θα παρέχουν συνεχή λήψη αντιγράφων ασφαλείας, και θα υποστηρίζουν κρίσιμες ψηφιακές δημόσιες υπηρεσίες που καθημερινά χρησιμοποιούν εκατομμύρια πολίτες και επιχειρήσεις. Αναφερόμαστε προφανώς στο έργο των 100 εκατ. ευρώ της ΓΓΠΣ, για το οποίο όμως υπάρχουν ελάχιστα λειτουργικά μεγάλα data centers για να υποστηρίξουν τις απαιτήσεις του: Η Digital Realty, είναι η μόνη εταιρεία με ισχυρές εγκαταστάσεις στην Ελλάδα (με τα ATH1 και ATH2 στην Αττική). Ακολουθούν η Lancom με εγκαταστάσεις μικρότερης δυναμικότητας σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη και η TI Sparkle Greece με τέσσερα κέντρα. Βέβαια υπάρχουν και οι δημόσιες υποδομές, που δεν θα μπουν στον ανταγωνισμό του διαγωνισμού, όπως π.χ, το GRNET, που προσφέρει υπηρεσίες για ακαδημαϊκή και δημόσια χρήση. Κατά τα λοιπά κανένα data centers από αυτά που εδώ και πέντε χρόνια απασχολούν την επικαιρότητα δεν είναι σε κατάσταση που να μπορεί να λειτουργήσει μέσα στο 2026
Οι εταιρείες που θα διεκδικούν το έργο των 102 εκατ., όπως συμβαίνει συνήθως με ψηφιακές δημόσιες συμβάσεις υψηλού προϋπολογισμού, θα εμφανιστούν οι γνωστοί μεγάλοι παίκτες του ελληνικού τεχνολογικού τομέα. Η Digital Realty ως κεντρικός πάροχος υποδομών, ο ΟΤΕ, η Vodafone Business, η Nova/ICT, που μπορούν να υποστηρίξουν χρηματοοικονομικά έργα τέτοιας κλίμακας. Επίσης οι Netcompany και Uni Systems με εμπειρία σε μεγάλης κλίμακας λύσεις cloud και IT υποδομών. Υπάρχουν επίσης σαφείς ενδείξεις ότι θα εμπλακούν και διεθνείς integrators-πρωταγωνιστές στα Data Centers ως ενδιάμεσοι τεχνολογικοί συνεργάτες σε κοινοπρακτικό σχήμα με ελληνικές εταιρείες ώστε να καλύψουν τις τεχνικές και επιχειρησιακές απαιτήσεις του έργου.
Η «εθνική αυτονομία» και η ΔΕΗ
Η καταγραφή των εξελίξεων, από την πλευρά των hyperscalers που μιλούν με τη ΔΕΗ στις ΗΠΑ έως τους εγχώριους «διεκδικητές» του δημόσιου cloud έργου, δείχνει μια πολύπλοκη εικόνα στρατηγικών συμφερόντων και ανταγωνιστικών κινήσεων. Η Ελλάδα προσπαθεί να εξασφαλίσει τόσο την εθνική της ψηφιακή «αυτονομία», αλλά και να μπει στον περιφερειακό χάρτη υπηρεσιών cloud και AI, με κοινό παρονομαστή τη σταθερή και πράσινη ενέργεια, που η ΔΕΗ μπορεί να προσφέρει και αποτελεί σημαντικό «όπλο» στις επαφές με επενδυτές από τις ΗΠΑ.
Αν αυτές οι διαπραγματεύσεις αποδώσουν αποτελέσματα, η Ελλάδα όχι μόνο θα έχει ισχυρές δημόσιες υποδομές cloud για τις υπηρεσίες της, αλλά ενδέχεται να καταστεί ένας περιφερειακός κόμβος cloud και AI, με μεγάλες πολυεθνικές να επενδύουν στη χώρα και να εντάσσουν την Ελληνική υποδομή στον παγκόσμιο χάρτη ψηφιακών υποδομών, εξέλιξη που δεν αφορά απλώς τεχνολογία αλλά και γεωστρατηγική θέση στην παγκόσμια αγορά
