Το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης ετοιμάζεται να στείλει στο διάστημα τον νανοδορυφόρο Peaksat, τον πρώτο στην Ελλάδα που σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε εξολοκλήρου από προπτυχιακούς φοιτητές και φοιτήτριες. Αύριο, ο Peaksat θα κινείται σε ύψος 500 χιλιομέτρων με ταχύτητα επτά χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο, μεταφέροντας σήμα με λέιζερ προς τον σταθμό βάσης του ΑΠΘ. Παρά το μικρό του μέγεθος, η δημιουργία του απαιτούσε τρία χρόνια αδιάκοπης δουλειάς από την ομάδα SpaceDot, με συνεχείς δοκιμές και ξενύχτια. Ο φοιτητής Παναγιώτης Βαμβακάς περιγράφει τη συγκίνηση και τις δυσκολίες που αντιμετώπισε η ομάδα. «Η τελευταία επαφή με τον δορυφόρο έγινε στις 26 Νοεμβρίου 2025, όταν παραδόθηκε στην εταιρεία Exolaunch στο Βερολίνο για μεταφορά στη Βάτενμπεργκ της Καλιφόρνιας και εκτόξευση με τον πύραυλο Falcon 9 της SpaceX στο πλαίσιο της αποστολής Transporter-16. Η αναβολή της εκτόξευσης για τεχνικούς λόγους μετατέθηκε για την ίδια ώρα αύριο, με το επόμενο παράθυρο να είναι στις 31 Μαρτίου.
Σημασία για την έρευνα και τις επικοινωνίες
Η εκτόξευση του Peaksat σηματοδοτεί την είσοδο του ΑΠΘ στον παγκόσμιο διαστημικό χάρτη. Σύμφωνα με τον καθηγητή Αλκιβιάδη Χατζόπουλο, το εγχείρημα είναι ιδιαίτερα δύσκολο, ενώ ο καθηγητής Κλεομένης Τσιγάνης εξηγεί ότι οι δορυφορικές επικοινωνίες του μέλλοντος πιθανώς θα γίνονται μέσω λέιζερ, προσφέροντας μεγαλύτερες ταχύτητες, ασφάλεια και δυνατότητες κβαντικής κρυπτογράφησης, παρά τις τεχνικές καιρικές δυσκολίες. Η προσπάθεια ξεκίνησε τον Απρίλιο του 2023, με την υποστήριξη του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης στο πλαίσιο του προγράμματος Greek CubeSats In-Orbit Validation Projects. Η ομάδα του ΑΠΘ ήταν μία από τις επτά που εγκρίθηκαν και ξεκίνησε την ανάπτυξη υποσυστημάτων και δοκιμών, έχοντας ήδη αποκτήσει εμπειρία από προηγούμενες συμμετοχές σε ευρωπαϊκά προγράμματα CubeSats. Ο Peaksat θα πραγματοποιήσει επίδειξη τεχνολογιών οπτικών επικοινωνιών μέσω λέιζερ σε χαμηλή γήινη τροχιά (LEO). Η ομάδα SpaceDot σχεδίασε και κατασκεύασε κρίσιμα τμήματα του δορυφόρου, όπως τον κεντρικό υπολογιστή και την πλακέτα τηλεπικοινωνιών, ενώ ο Peaksat πέρασε αυστηρές δοκιμές για αντοχή σε κραδασμούς και θερμοκρασιακές μεταβολές. Η συναρμολόγηση απαιτούσε συνεχείς δοκιμές και ξενύχτια, με την ικανοποίηση της ομάδας να προέρχεται από την ολοκλήρωση ενός έργου ετών.
Ο καθηγητής Κλεομένης Τσιγάνης γνωστοποίησε ότι σε λίγους μήνες θα εγκατασταθεί νέo τηλεσκόπιο διαμέτρου 80 εκατοστών στον Χολομώντα, ικανό να λαμβάνει οπτικά και ηλεκτρικά σήματα απευθείας και να εφαρμόζει κβαντική κρυπτογράφηση. Τα υπάρχοντα τηλεσκόπια ανακατασκευάστηκαν για άμεση σύζευξη με τον Peaksat. Το έργο υλοποιήθηκε υπό την επιστημονική εποπτεία των καθηγητών Χατζόπουλου και Τσιγάνη, με τη συμμετοχή εργαστηρίων του ΑΠΘ και του ΔΠΘ, καλύπτοντας όλο το φάσμα σχεδιασμού και συναρμολόγησης του νανοδορυφόρου.
Σχετικά άρθρα
