Το νέο σχέδιο για την ενίσχυση του τομέα της Ερευνας και την Καινοτομίας παρουσίασε η υπουργός Παιδείας, Διά Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων Αννα Διαμαντοπούλου με τον Γενικό Γραμματέα Ερευνας και Τεχνολογίας, Καθηγητή κ. Αχιλλέα Μητσό. Για το 2010 πάνω από 400 εκατ. ευρώ θα διατεθούν από το υπουργείο στον τομέα της Ερευνας, ενώ περίπου 136 Καινοτόμες Δράσεις με προϋπολογισμό 82 εκατ. ευρώ έχουν ήδη εγκριθεί, ενώ αναμένεται να προκηρυχθούν Δράσεις ύψους 320 εκατ. ευρώ μέχρι το τέλος του 2010. Απαραίτητος παράγοντας αξιοποίησης των κονδυλίων είναι η σύνδεση της Γνώσης με την Παραγωγή προκειμένου η ελληνική Οικονομία να αξιοποιήσει το ανθρώπινο «κεφάλαιο» δημιουργώντας τις προϋποθέσεις παραγωγής προϊόντων και υπηρεσιών, ποιότητας και τεχνολογικής επάρκειας. Η Υπουργός κα Διαμαντοπούλου τόνισε πως η σημερινή δημοσιονομική κρίση όχι μόνο δεν αναιρεί, αλλά αντίθετα κάνει επιτακτική την ανάγκη συστηματικών προσπαθειών στον τομέα της Ερευνας τομέα, ώστε να οδηγήσουν μεσοπρόθεσμα σε ποσοτική οικονομική ανάπτυξη την χώρα.

Τα «τρία Ε», (Εκπαίδευση, Ερευνα, Επενδύσεις), είναι, σύμφωνα με την κα Διαμαντοπούλου, η κατευθυντήρια οδός για την πολιτική στον συγκεκριμένο τομέα. Στόχος του υπουργείου είναι η δημιουργία ενός ενοποιημένου χώρου Ερευνας, που θα οδηγήσει σε στενή και συστηματική συνεργασία Ερευνητές που δραστηριοποιούνται σε κρατικά Ερευνητικά Κέντρα, Μέλη ΔΕΠ και Ερευνητές Ανωτάτων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων, καθώς και το Ερευνητικό Δυναμικό στον ιδιωτικό τομέα. Ηδη στο πρόγραμμα «Συνεργασία», το οποίο ήδη εφαρμόζεται, χρηματοδοτούνται 121 Δράσεις με τομείς όπως η Υγεία, η Ερευνα για την Κλιματική Αλλαγή και την Ανάπτυξη Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, οι πράσινες οδικές και Θαλάσσιες Μεταφορές και η ανάδειξη της Πολιτιστικής κληρονομιάς.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση
Παράλληλα η Ευρωπαϊκή Ενωση ανακοίνωσε ότι το 2011 θα επενδύσει 6,4 δισ. ευρώ για Ερευνα και Καινοτομία. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στόχος του Προγράμματος είναι η δημιουργία περισσότερων από 165 χιλιάδων θέσεων εργασίας και η ανάπτυξη μιας ανταγωνιστικής και «πράσινης» Ευρώπης. Η Maire Geoghegan-Quinn, Ευρωπαία Επίτροπος για την Έρευνα και Καινοτομία, ανάφερε ότι "η Ερευνα και η Καινοτομία είναι ο μόνος έξυπνος και με διάρκεια δρόμος εξόδου από την κρίση, προς μία αειφόρο και κοινωνικά δίκαιη ανάπτυξη" ανέφερε τονίζοντας ότι "δεν υπάρχει άλλος δρόμος για τη δημιουργία καλών και καλοπληρωμένων θέσεων εργασίας που θα αντέχουν στις πιέσεις της παγκοσμιοποίησης». Οι πόροι θα στραφούν σε τομείς Ερευνας σχετικούς με την κλιματική αλλαγή, την ενέργεια, την υγεία και την γήρανση του ευρωπαϊκού πληθυσμού κ.α.. Το πρόγραμμα εκτιμάται ότι θα το αξιοποιήσουν περίπου 16 χιλιάδων ερευνητικοί φορείς και επιχειρήσεις.

Η αντίδραση της Νέας Δημοκρατίας
Σχετικά με την εξαγγελία της κας Διαμαντοπούλου ο τομέας Νέων Τεχνολογιών , Έρευνας και Καινοτομίας της Νέας Δημοκρατίας εξέδωσε την παρακάτω ανακοίνωση:

«Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ θα πρέπει να συνειδητοποιήσει ότι στο χώρο τηςΈρευνας και της Τεχνολογίας δεν χωρά η «παλιά της τέχνη» στην πολιτική, αυτή των γενικόλογων υποσχέσεων.Ανέφερε σε συνέντευξή της η Υπουργός Παιδείας, Δια βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων κυρία Διαμαντοπούλου, ότι εντός του 2010 θα διατεθούν για την Έρευνα κονδύλια ύψους 400 εκατομμυρίων ευρώ. Πριν προχωρήσει η κυβέρνηση σε εξαγγελίες για το μέλλον της Έρευνας, καλό θα είναι να προβεί σε αυτοκριτική για το γεγονός ότι στον τομέα αυτό δεν ολοκλήρωσε έργα τα οποία παρέλαβε δρομολογημένα. Δυο συγκεκριμένα παραδείγματα για την εξέλιξη προγραμμάτων που προκηρύχθηκαν το 2009:

-Ηράκλειτος 2 : Πρόγραμμαύψους 48 εκατομμυρίων ευρώ για την ενίσχυση της έρευνας σε επίπεδο διδακτορικής διατριβής. Υπεβλήθησαν περίπου 4,500 προτάσεις, των οποίων η αξιολόγηση είχε σχεδόν ολοκληρωθεί πριν τις εκλογές του Οκτωβρίου του 2009. Εννιά μήνες, μετά καμιά πρόταση δεν έχει χρηματοδοτηθεί, με αποτέλεσμα τα Πανεπιστήμια και οι ερευνητές να βρίσκονται πραγματικά σε απόγνωση.

-Θαλής : Πρόγραμμα ύψους 80 εκατομμυρίων ευρώ για την ενίσχυση της δι-ιδρυματικής και διεπιστημονικής καινοτόμου έρευνας με φορείςΑΕΙ και Ερευνητικά Κέντρα,με δυνατότητα συμμετοχήςερευνητών από το εξωτερικό. Το πρόγραμμα προέβλεπε τη χρηματοδότηση 130 προτάσεων με προϋπολογισμούς περίπου 600,000 ευρώ ανά πρόταση. Υπεβλήθησαν εκατοντάδες προτάσεις. Περισσότερο από ένα χρόνο μετά την προκήρυξη, δεν υπάρχει ούτε έγκριση, ούτε ενημέρωση των ενδιαφερομένων φορέων.

Πριν λοιπόν υποσχεθεί για πολλοστή φορά πακτωλό εκατομμυρίων ευρώ σε απροσδιόριστα προγράμματα η κυβέρνηση, ας βρει πού ακριβώς «χάθηκαν» τα 130 περίπου εκατομμύρια των παραπάνω συγκεκριμένων και δρομολογημένων προγραμμάτων !

Ο χώρος της Έρευνας μόνο στα λόγια αποτελεί προτεραιότητα της κυβέρνησης. Το Εθνικό Συμβούλιο Έρευνας και Τεχνολογίας(ΕΣΕΤ) παραμένει ανενεργό και ακέφαλο εδώ και μήνες, καθώς έχει λήξει η θητεία των μελών του. Η ερευνητική κοινότητα δεν συμμετέχει στους εν κρυπτώ σχεδιασμούς για την αναδιάρθρωση του ερευνητικού ιστού της χώρας, παρά το ότι υπάρχει για το ζήτημα αυτό ήδη από τον Απρίλιο του 2009 ολοκληρωμένη έκθεση επιστημονικής επιτροπής του ΕΣΕΤ. Την ίδια στιγμή, η πολυδιαφημισμένη μεταφορά της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Τεχνολογίας στο Υπουργείο Παιδείας, Δια βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων συνοδεύτηκε από αποψίλωση των αρμοδιοτήτων του Γενικού Γραμματέα !

Η Έρευνα, η Καινοτομία και οι Νέες Τεχνολογίες προσφέρουν πράγματι ελπίδες για έξοδο από την κρίση. Προϋπόθεση όμως αποτελεί να υπάρχει προς αυτή την κατεύθυνση σαφώς εκφρασμένη βούληση και σχεδιασμός από πλευράς της Πολιτείας. Προς το παρόν, βλέπουμε μόνο προσπάθειες εντυπωσιασμού,με σλόγκαν προχείρως μεταφρασμένα από τη σχετική ορολογία της Ευρωπαϊκής Ένωσης».